Elianne Vink wint ROA-prijs voor film Wicked Problems

25 juni 2018 Consultancy.nl

Elianne Vink – voormalig adviseur van Rijnconsult – heeft onlangs de ROA-prijs gewonnen voor haar film ‘Wicked Problems’. Hierin wordt gekeken hoe betekenisvolle samenwerking kan worden georganiseerd om zo problemen aan te pakken waar nog geen sluitende oplossing voor bestaat.

Elk jaar reikt de Raad van Organisatie Adviesbureaus (ROA) de Professionele Publicatie Prijs uit aan de beste vakpublicatie op het gebied van organisatieadvies. Tijdens de editie van dit jaar won een voormalig werknemer van adviesbureau Rijnconsult: Elianne Vink. Zij kreeg de prijs voor haar film ‘Wicked Problems’, die gaat over vraagstukken waar vrijwel geen organisatie zich verantwoordelijk voor voelt of waar geen sluitende aanpak voor is. De film gaat in het bijzonder “over maatschappelijk-complexe vraagstukken waar overheidsbeleid invloed op heeft, waar meestal weinig tot geen geld te verdienen is, waar het ene vraagstuk aan het andere verbonden is en waar veel mensen een mening over hebben”, zo laat Vink weten. 

Er zijn vele verschillende zogenaamde ‘Wicked Problems’, aldus Vink, die inmiddels enige tijd actief is bij Zinzia Zorggroep. Vink: “60-plussers die op zoek zijn naar een baan. Of neem preventie van gezondheidsklachten, zoals het voorkomen van eenzaamheid of obesitas bij jonge kinderen. Dat zijn groeiende problemen binnen onze samenleving waar we wel iets mee moeten.” Volgens Vink is het bundelen van krachten in dat geval de oplossing: “Door de complexiteit van de vraagstukken is er niet één organisatie of één persoon die hier iets aan kan doen. Het is per definitie een krachtinspanning van meerdere organisaties en mensen: samenwerking dus. Maar wat is dat, slim samenwerken? Hoe doe je dat?”

Vijf principes voor een succesvolle samenwerking

In de film van de prijswinnares komt naar voren dat een betekenisvolle en succesvolle samenwerking kan ontstaan als er aandacht is voor vijf kernprincipes: “We hebben het dan over: common ground (1), persoonlijk commitment (2), aandacht voor verschil (3), inzichtelijke onderlinge relaties (4) en betrokkenheid van de context (5)”, aldus Vink, die toevoegt: “Deze vijf kernprincipes leggen de basis voor een succesvolle samenwerking. Samenwerking die voor de wendbare organisatie noodzakelijk is in de zekerheid die we hebben: dat de toekomst onzeker is.”

Zo is common ground – het eerste principe – van belang om overeenstemming te krijgen over het doel van de samenwerking. Vink: “Je kunt het vergelijken met gemeenschappelijke ambitie, een gezamenlijk verlangen, een visie, maar het is nog iets extra’s. Het staat dichterbij de personen in de samenwerking en het is géén compromis. Als er common ground is, dan is er lang genoeg gesproken om te weten wat er concreet wordt bedoeld en beoogd. Ieder wil persoonlijk daaraan bijdragen, is persoonlijk gecommitteerd en weet ook waarover er geen overeenstemming is.”

Het tweede principe – persoonlijk commitment – moet volgens Vink worden beschouwd als een sleutel tot actie: “Met persoonlijk commitment zet je je in voor een samenwerking en voor de mensen in die samenwerking. Persoonlijk commitment is nodig om tot actie te komen, ook omdat het leiderschap in een samenwerking diffuus is. Er is niet één baas die vanuit de hiërarchie kan zeggen wat er moet gebeuren. De partners moeten het dus zelf doen. Met persoonlijk commitment zijn in eerste instantie geen ingewikkelde juridische constructies of dichtgetimmerde contracten nodig om dingen voor elkaar te krijgen. Eerst het persoonlijk commitment van mensen die met elkaar afspraken maken, de vorm volgt daarna.” 

Het derde principe gaat over de acceptatie en omarming van elkaars verschillen. Alleen dan kan een bestendige samenwerking worden opgezet, zo stelt Vink: “De kunst is om de eigenheid van de mensen en hun perspectief te leren kennen, te waarderen en productief te maken voor de samenwerking. Waarderen van verschil brengt creativiteit en veiligheid. Ieder mag er namelijk zijn met een eigen mening en eigen ideeën. Evenals dat iedereen belangen heeft die hij of zij wel of niet wil inzetten in een samenwerking. Hierbij is het de kunst om dat wat bindt in te zetten voor de samenwerking en duidelijk te zijn over dat wat niet bindt.” 

Verder zijn onderlinge relaties van essentieel belang bij een succesvolle bundeling der krachten. Wanneer mensen elkaar kennen en dus weten van elkaar hoe de vork in de steel steekt, zijn ze vaker bereid om een samenwerking aan te gaan. Vink: “Elkaar vertrouwen is daarbij ideaal, maar ook waakzaamheid kan in een succesvolle samenwerking bestaan. Het gaat erom dat de partners weten met wie ze om tafel zitten, vanuit welk beeld iemand naar de wereld kijkt en waar de partners bereid toe zijn om persoonlijk in te stappen. Fysieke bijeenkomsten zijn dus nodig waar tijd en ruimte genoeg is om goed met elkaar de doelen en het persoonlijk commitment door te spreken.” 

Ten slotte geeft de voormalig adviseur van Rijnconsult aan dat elk probleem een bepaalde context kent, die niet onderschat moet worden: “Om zo gedragen mogelijke oplossingen te krijgen voor een vraagstuk is het essentieel om de hele context rond het vraagstuk te betrekken in de aanpak ervan. Dat betekent dat iedere betrokkene, iedere persoon die een mening heeft over het vraagstuk en erdoor wordt geraakt van belang is in de aanpak ervan: ‘get the system in the room’.” 

Eerdere edities

De ROA-prijs bestaat al een aantal jaar. Zo werd hij in de wacht gesleept door Wouter Hart met zijn boek ‘Verdraaide organisatie’. Daarnaast ontvingen Rick Aalbers – Universitair Hoofddocent Strategy & Innovation aan de Radboud Universiteit Nijmegen – en Jasper de Valk – voormalig medewerk van Google – de prijs voor hun publicatie ‘De Adaptieve Organisatie’. Eveneens ging hij naar drie adviseurs van TEN HAVE Change Management, en werd hij gewonnen door consultants van Andersson Elffers Felix en Van Vieren. Verder werd ook nog Harrie Aardema – voormalig Senior Adviseur bij BMC – bekroond met de ROA-trofee.

Nieuws

Meer nieuws over