De tijd is rijp voor platformization in de financiële sector

31 maart 2020 Consultancy.nl

Na onder meer de retail en de reiswereld moet nu ook de financiële sector eraan geloven: platformization, oftewel de transitie van traditionele bedrijfsmodellen naar online platforms die vragers en aanbieders met elkaar verbinden. Waarom is de tijd nu ook rijp in de financiële sector? Antal Ruiter, Thijs Venneman en Dodijn Velema van Turner spraken met 40 bestuurders van 25 financiële instellingen. Op basis daarvan identificeren ze vier factoren die maken dat nú het moment is voor banken en verzekeraars om mee te gaan in de mondiale platformization.

De gemiddelde consument staat er misschien niet bij stil, maar onbewust maakt bijna iedereen vandaag de dag gebruik van diverse platforms
. Denk aan Bol.com, de App Store, Thuisbezord.nl, Booking.com of Uber. Stuk voor stuk platforms die de machtsverhoudingen binnen hun branche binnen enkele jaren volledig op hun kop hebben gezet. Wat al dit soort platforms gemeen hebben is dat ze consumenten niet langer direct een eigen product bieden, maar in contact brengen met diverse aanbieders. Ze bieden een markt waar gehandeld wordt, waar waarde wordt uitgewisseld.

Terwijl de platformization tot op heden nog redelijk aan de financiële sector voorbijtrekt, lijkt daar nu een einde aan te komen: 92% van de financiële instellingen waar Turner mee sprak ziet platformization als een onafwendbare trend. Vier redenen waarom het moment is aangebroken voor banken en verzekeraars om mee te gaan of achter te blijven.

1: It’s the technology, stupid

De eerste reden is even logisch als belangrijk: technologie. Platforms mogen dan al bijna zo oud zijn als de mensheid – vroeger werden ze markten genoemd –, maar het internet en onze constante toegang daartoe via onze smartphones zorgen dat klanten en aanbieders als nooit tevoren met elkaar kunnen worden verbonden.

De tijd is rijp voor platformization in de financiële sector

Denk ook aan nieuwere ontwikkelingen, zoals de komst van API’s – waarmee systemen en partijen aan elkaar kunnen worden gekoppeld – en van het Internet of Things (IoT). “Hierdoor kunnen we steeds beter data genereren en deze data slim toepassen”, vertelt Dodijn Velema, Specialist Banking. “Veel van wat nodig is om data, systemen en netwerken met elkaar te verbinden, is inmiddels te koop als standaardoplossing. Door grote schaal waarop dit gebeurt, kunnen we steeds sneller en goedkoper nieuwe apps en modules ontwikkelen.”

De geïnterviewde bestuurders zijn het erover eens dat technologie een belangrijke rol speelt in de opkomst van platforms. Maar waar sommigen technologie aanmerken als drijvende factor, typeren anderen het echter als een gegeven: een ‘enabler’, maar niet een drijvende factor.

2: Nieuwe spelregels

Uiteraard is de technologie noodzakelijk. Maar waarom is de financiële sector nu pas aan de beurt, lang na de retail en reisbranche? “Het is niet toevallig dat deze sectoren eerste te maken kregen met platformization”, aldus Antal Ruiter, Specialist Platformization. “Dit zijn weinig reguleerde sectoren, waar nieuwe partijen vrij snel kunnen toetreden.” Dat is wel anders in de financiële dienstverlening. Niet alleen zijn de barrières voor toetreding hier veel hoger, ook het gebruik van data ligt gevoeliger. “Het is daardoor moeilijker om hier digitaal vraag en aanbod te verbinden”, verklaart Ruiter.

De komst van PSD2 heeft de komst van platforms binnen de financiële dienstverlening een stuk dichterbij gebracht. “Klanten van banken kunnen voortaan rekeninginformatie kosteloos laten delen met een daarvoor gecertificeerde derde partij. Door het brede beschikbaar maken van betaaldata kunnen derden nieuwe (betaal)diensten aanbieden”, legt Ruiter uit. De nieuwe betaalwet PSD2 leidt overigens niet vanzelf tot een rol als marktmeester, maar de basis hiervoor is snel gelegd. Als financiële instellingen met dit ‘schot voor open doel’ niets doen, lopen ze het risico dat startups of andere technologische bedrijven deze rol wel pakken.” 

3: Consumenten verwachten meer

Waar technologie en nieuwe regelgeving de komst van financiële platforms mogelijk maken, zijn het de klantverwachtingen die partijen overtuigen deze mogelijkheid ook te benutten. “Het gebruiksgemak dat online retailers als Bol.com en Coolblue, maar ook big techs als Apple en Google bieden, is de norm geworden”, stelt Thijs Venneman, Specialist Open Banking & Insurance. “We verwachten dat alle dienstverlening naadloos en geautomatiseerd verloopt. Daarbij gaan we ervanuit dat onze ervaring elke dag een beetje beter wordt. Consumenten nemen deze ervaringen mee in hun verwachtingen, ook in de financiële sector.”

“Directieleden en managers vinden hoge klantverwachtingen de belangrijkste reden om het platformmodel te verkennen.”

Wil je als bank of verzekeraar aan deze verwachtingen voldoen, “dan ontkom je er bijna niet meer aan om de producten en diensten van anderen aan te bieden”, aldus Venneman. “Als jij de beste producten en diensten aan je klanten wil aanbieden, dan kun je dat niet alleen. En daarom is het platform-model volgens sommigen een superieur bedrijfsmodel. Deze ontwikkeling herkennen de directieleden en managers die wij spraken ook. Sterker nog, zij vinden die hoge klantverwachtingen qua gemak en aanbod de belangrijkste reden om het platformmodel te verkennen.” 

4: De olifant in de kamer

Tot slot wijzen de experts van Turner op de dreiging die al een tijdje boven de financiële branche hangt: de big techs die langzaamaan hun intrede doen in de sector. “Apple, Google, Amazon, Facebook, Tencent en Alibaba zijn al succesvol als online platforms in hun eigen sectoren”, licht Velema toe. “Ze kijken naar mogelijkheden om snel op te schalen in andere sectoren. Apple heeft al een eigen betaaldienst Apple Pay en ook Facebook wil betaaldiensten tussen gebruikers en bedrijven op haar apps aanbieden. Alibaba’s financiële tak heeft de Chinese financiële dienstverlening al op haar kop gezet.” 

Dat big techs zoveel angst inboezemen is dan ook weinig verwonderlijk. Niet alleen beschikken over schier oneindig diepe zakken, maar ook over talloze gebruikers en gigantische bergen data. “Ook hoeven zij vaak het vertrouwen onder consumenten niet meer te winnen”, voegt Velema nog toe. “Tenslotte weten Big Techs vaak al hoe je een platform maakt en runt.”

Ze legt uit dat big techs dan ook bij uitstek in staat zijn delen van de financiële waardeketen over te nemen, waarmee bestaande marktpartijen dreigen te worden gedegradeerd tot het vervullen van een pure aanbiedersrol, “eentje zonder enig klantcontact en op de voorwaarden van het platform”, geeft Velema aan. “Die angst ervaren de managers en directieleden die wij spraken ook. De vraag is niet hoe financiële instellingen de big techs kunnen bijhouden. Nee, de hamvraag is: hoe houden zij hen tegen?”


Profiel

Meer nieuws over

×
×
Accenture ACE Company Adaptif Adlasz Adviesgroep Novius AevesBenefit Anderson MacGyver Andersson Elffers Felix Annalise Arlande Arthur D. Little AT Osborne Atos Consulting Bain & Company Baker Tilly BCG Platinion BDO BearingPoint Berenschot Best Value Group Bewegin Bisnez BlinkLane Consulting BluPoint BMC Boer & Croon Management BOLD Bolster Bostec Boston Consulting Group Bright & Company | People Strategy Buitenhuis Advies buro C5 Bvolve Capgemini Invent Cegeka Consulting Cmotions COMATCH Conclusion Count & Cooper CPMview De Issuemakers De Kleine Consultant Deloitte Delta Capita Digital Power Dimensys Ecorys Eden McCallum Energyprofs Enigma Consulting EY EY-Parthenon Finavista Finext First Consulting Flowant flowresulting FTE Groep FTE Improvery Galan Groep GalanNXT Grant Thornton Groenewout Gupta Strategists Gwynt Hamstra & Partners Hogenhouck m&a Hospitality Group Hot ITem House of Performance IG&H Improven InContext innergo INNOPAY Intermedius ITDS Business Consultants Itility JBR JBR Interim Executives Kearney Kirkman Company Korn Ferry KplusV KPMG Kruger Kurtosis KWINK groep Leeuwendaal M3 Consultancy Magnus Marktlink Mazars McKinsey & Company Mercer Merkle METRI Mitopics MLC Mobilee Möbius Monitor Deloitte Morgens MSR Consulting Group NEWCRAFT Node1 Oliver Wyman OrangeX Ordina Organize Agile p2 PA Consulting Group Paul Postma Marketing Consultancy PBLQ People Change PNO Consultants Projective Protiviti Proven Partners PwC Qhuba Quint Wellington Redwood Quintop Raad van Toekomst ResidentieProfs RGP Rijnconsult Riverwise Roland Berger Salvéos Schaekel & Partners Schuberg Philis SeederDeBoer Sia Partners Significant Groep Simon-Kucher & Partners SiRM Solid Professionals SOLVE Consulting SparkOptimus Staffing MS Strategy& Student Consultancy Group Summiteers Supply Value Symbol Synechron The Next Organization Trevian Turner TWST TwynstraGudde UMS Group UniPartners UPD Van Oers Corporate Finance Vanberkel Professionals Varrlyn Vasco Consult Vintura VODW Volt Strategy Voogt Pijl & Partners Wielinq Willis Towers Watson WIN Xebia Yellowtail YGroup YNNO Young Advisory Group YourConnector Zanders Zestgroup