AI in Human Resources: Van ambitie naar impact
Kunstmatige intelligentie heeft de potentie om de manier van werken binnen HR-afdelingen flink te transformeren. Maar het waarmaken van deze belofte is allesbehalve eenvoudig. Jan Willem van Gurp en Sara Matityahu van Capgemini Invent nemen ons mee langs de reis van AI binnen HR en laten zien waarom menselijke vaardigheden een essentiële voorwaarde zijn voor succes.
Twee van de drie leiders willen het potentieel van AI binnen de HR-functie benutten en 26% van organisaties wereldwijd heeft inmiddels een AI-first operating model geïmplementeerd, zo blijkt uit onderzoek van Gartner.
Toch is de weg van ambitie naar adoptie verre van eenvoudig. Leiders hebben vaak moeite om het ‘waarom’ achter AI-initiatieven helder te communiceren, waardoor medewerkers onzeker worden en terughoudend zijn in het gebruik van waardevolle AI-toepassingen. Uit onderzoek van Capgemini blijkt dat 62% van de organisaties signalen opvangt van zorgen bij medewerkers over de mogelijke negatieve impact van AI op hun baan en carrière.
Tegelijkertijd worden organisaties geconfronteerd met andere uitdagingen zoals het overweldigende aanbod aan AI-oplossingen, de snelheid waarmee deze zich ontwikkelen en de vraag welke oplossing het beste past bij de cultuur en de processen van de organisatie. Het onderliggende probleem is dat zonder een duidelijke visie en een fundamenteel begrip van AI zelfs de meest veelbelovende AI-tool onderbenut zal blijven.
Stel de medewerker centraal bij AI-implementatie
Leiderschap heeft een grote invloed op hoe effectief organisaties AI adopteren, maar alleen wanneer acties en initiatieven zijn verankerd in een heldere visie op de gewenste toekomstige situatie. Het formuleren van zo’n visie vraagt van people leaders dat zij zowel de eigen HR-processen als de bredere organisatiecontext onder de loep nemen.
De HR-functie moet met vooruitziende blik de leiding nemen en ervoor zorgen dat AI-adoptie niet alleen bijdraagt aan operationele efficiëntie, maar ook aan een betere gebruikerservaring bij medewerkers.
“Het formuleren van een visie is slechts het begin – hoe wordt deze ook werkelijkheid?”
Wanneer people leaders een visie definiëren voor AI binnen hun domein, is het herijken van strategische doelen de eerste stap. Dit gebeurt door fundamentele vragen te stellen, zoals: Wat voor werkgever willen we zijn? En hoe ziet het ideale service delivery model eruit voor onze medewerkers?
Zodra deze doelstellingen helder zijn, moet het operating model onder de loep worden genomen. Hoe leveren we de people experience die we voor ogen hebben? Is ons huidige operating model wel geschikt voor uitvoering?
Hier komen de cruciale AI-overwegingen in beeld. Profiteert de gewenste gebruikerservaring van de inzet van AI? Helpt AI ons kosten te besparen en weegt dat op tegen de initiële investering en mogelijke consequenties? En misschien wel de belangrijkste vraag: Waar zijn menselijke interventies onmisbaar?
Ook de organisatiecontext moet hierbij in ogenschouw worden genomen. De impact van AI-implementatie wordt door medewerkers namelijk vaak herkend in mogelijke veranderingen in rollen, ervaringen en loopbaanpaden. Pas na deze overwegingen kan een AI-toepassing worden geïdentificeerd als middel om een duidelijk gedefinieerd doel te bereiken.
Verder dan het ‘waarom’: Visie omzetten in resultaat
Het formuleren van een visie is slechts het begin – hoe wordt deze ook werkelijkheid? Capgemini Invent is wereldwijd een vertrouwde partner voor organisaties om AI-ambities om te zetten in concrete resultaten door het identificeren van use cases en het begeleiden van het verandertraject.
Dit doen we onder andere via de AI Impact Game: een interactieve aanpak die boardrooms en people leaders helpt om de wereld van AI begrijpelijk te maken. Deze methode, opgezet als een spel, vergroot niet alleen de AI-geletterdheid van deelnemers, maar levert ook een set praktische use cases op waarin AI aantoonbare waarde kan toevoegen.
“People leaders staan voor een complexe opgave die zowel strategisch vooruitdenken als mensgerichte uitvoering vereist.”
Een voorbeeld van het omzetten van ambitie naar actie in Nederland is de AI-roadmap die we ontwikkelden voor de HR-afdeling van een wereldwijde productieorganisatie. Via een proces van interviews, inspiratiesessies en de AI Impact Game werden relevante use cases geïdentificeerd. Eén daarvan was het aanzienlijk verbeteren van HR analytics door de inzet van AI-toepassingen die bestaande data omzetten naar nieuwe inzichten om medewerkersbehoud te versterken.
Als eindresultaat werd een implementatie-roadmap opgeleverd, waarmee AI een betekenisvol onderdeel werd van de bredere organisatietransformatie, in lijn met andere lopende initiatieven.
Een tweede voorbeeld komt uit Zwitserland, waar Capgemini Invent een organisatiebrede Copilot-implementatie leidde bij een life sciences-bedrijf. We ondersteunden de HR-functie bij het vertalen van ambities naar meetbare AI-impact.
Door een gestructureerde changemanagement-aanpak, een doorlopende gebruikerscampagne geïntegreerd in de gehele employee lifecycle en de ontwikkeling van gerichte AI-agents werd adoptie op schaal mogelijk gemaakt. Deze integrale aanpak resulteerde in productiviteitswinsten die ruim boven de benchmarks lagen.
Conclusie
Van het formuleren van een duidelijke visie tot het vergroten van effectiviteit en het tegelijkertijd besparen van kosten: people leaders staan voor een complexe opgave die zowel strategisch vooruitdenken als mensgerichte uitvoering vereist.
Het realiseren van AI-ambities binnen de HR-functie begint met een heldere visie en goed gedefinieerde doelen – nog vóórdat met de implementatie van AI-initiatieven wordt gestart. Door deze doelstellingen vroegtijdig vast te stellen, kunnen organisaties werken aan plannen en interventies die de basis vormen voor het veranderproces.
Tijdens dit veranderproces is het essentieel dat zorgen bij medewerkers worden weggenomen, dat praktische use cases worden geïdentificeerd en dat medewerkers worden getraind om effectief met AI te werken. Daarnaast moet er aandacht zijn voor borging, zodat AI een betekenisvol onderdeel wordt van duurzame organisatietransformatie.
Over de auteurs: Jan Willem van Gurp en Sara Matityahu werken in de HR-adviespraktijk van Capgemini Invent. Pieter Jacobs droeg als expert bij aan dit artikel.

