‘Iedereen optimaal tot zijn recht’: De schone kunst van samenwerken

13 juni 2024 Consultancy.nl 3 min. leestijd

Samenwerken: we doen het allemaal, maar het blijft een hele kunst. Hoe zorg je dat een team effectief én prettig samenwerkt? YNNO-adviseurs Iris Cornelis en Caroline de Vos deelden hun inzichten in de ‘Wereld van werken’-podcast van YNNO. Een voorproefje.

Zes uur – dat is hoeveel de gemiddelde professional dagelijks besteedt aan samenwerken. En dat doen ze met heel wat verschillende mensen: gemiddeld maakt iemand tegelijkertijd deel uit van maar liefst acht teams. Kortom: samenwerken is een belangrijk onderdeel van ons werk.

Tegelijkertijd is het ook een complex begrip, want wat houdt samenwerken eigenlijk in? “Daar zijn verschillende opvattingen over”, weet De Vos. “Maar wat mij betreft komt samenwerken neer op samen aan een resultaat werken, waarbij sprake is van een wederzijdse afhankelijkheid: degenen die samenwerken hebben elkaar nodig.”

‘Iedereen optimaal tot zijn recht’: De schone kunst van samenwerken

“Het hebben van een gemeenschappelijk doel waaraan iedereen een individuele bijdrage kan leveren, is echt essentieel bij samenwerken”, bevestigt Cornelis. “Dat klinkt heel logisch, maar we zien dat mensen hier in de praktijk onvoldoende bij stilstaan. En dat leidt meer dan eens tot problemen.”

Sociaal luieren

Zo wordt vaak onvoldoende nagedacht over de omvang van het samenwerkingsverband. Volgens het gezegde weten twee meer dan één – maar of vijfentwintig meer weten dan tien is nog maar de vraag, zegt Cornelis. “Het hangt heel erg af van het precieze takenpakket, maar meer dan eens worden te veel mensen op een project gezet.”

En dat heeft nadelige gevolgen, geeft De Vos aan. “Bij grote groepen mensen is de kans op sociaal luieren groot. Dat betekent dat mensen meeliften met anderen, omdat ze bijvoorbeeld denken dat een ander het beter kan.”

“Het klinkt misschien wel aanlokkelijk, dat sociaal luieren – lekker even bijkomen – maar het is helemaal niet leuk als je input er niet toe doet”, benadrukt ze. “Volgens mij is iedereen in zijn werkzame leven op zoek naar waardering. Als die je niet vindt, werkt dat allicht demotiverend.”

Voordelen van diversiteit

Naast de omvang, heeft ook de samenstelling van een team veel invloed heeft op de prestaties, zo tonen diverse studies aan. “In vergelijking met homogene teams, nemen diverse teams wel 30% meer betere beslissingen”, zegt De Vos.

“Omdat ieder samenwerkingsverband uniek is, moet ieder team zelf een aanpak kiezen die passend is.”

“We hebben het dan wel over divers in de breedste zin van het woord”, verheldert Cornelis. “Dus niet alleen aspecten als gender, leeftijd en etniciteit, maar óók diverse persoonlijkheden.”

“Doordat alle teamleden vanuit verschillende invalshoeken naar kwesties kijken, vullen ze elkaar aan, zodat veel minder zaken onopgemerkt blijven”, licht De Vos toe, die erkent dat het wel vraagt om een extra investering: “Het blijft ook zeker een uitdaging. Het vergt meer moeite om samen te werken met mensen die niet volledig op jezelf lijken. Een open houding helpt dan.”

Sometimes change a winning team

Teamgrootte en -samenstelling – het zijn nog maar twee van de vele aandachtspunten bij het inrichten van een effectieve en prettige samenwerking. Bovendien bestaat er geen one-size-fits-all-aanpak, benadrukt Cornelis. “Er zijn handvatten, maar omdat ieder samenwerkingsverband uniek is, moet ieder team zelf een aanpak kiezen die passend is.”

Het betekent dat zelfs aloude wijsheden niet altijd opgaan. “Dat teams goed presteren, is geen reden om niets te doen aan de samenstelling”, stelt Cornelis.

De Vos knikt: “Soms is het goed om de samenstelling te wijzingen, óók als het team prima presteert. Het geeft het team een nieuwe impuls. En daarbij: ook al was het team succesvol, er is altijd ruimte voor verbetering. Een andere samenstelling kan een middel zijn om die verbetering te realiseren.”

“Ze zeggen weleens: never change a winning team. Maar goed, ze zeggen ook weleens: in het verleden behaalde resultaten bieden geen garantie voor de toekomst”, aldus Cornelis.

In de podcast passeerden nog veel meer dimensies van samenwerken de revue. Benieuwd naar het hele gesprek? Je kunt het hier terugluisteren.