Supply Value: ‘Samenwerking cruciaal voor weerbare logistieke ketens’
De Nederlandse transportsector staat onder toenemende druk door onder meer geopolitieke spanningen, personeelstekorten en strengere duurzaamheidsregels. Volgens Supply Value is nauwere samenwerking tussen alle betrokken partijen daarom geen keuze meer, maar een strategische randvoorwaarde.
Waar logistieke ketens jarenlang vooral werden ingericht op efficiëntie en kostenbeheersing, verschuift de aandacht meer en meer naar het weerbaar maken van deze ketens. Dat komt onder meer door internationale handelsconflicten en steeds veranderende regels.
Dergelijke gebeurtenissen verstoren in toenemende mate de wereldwijde goederenstromen. Het ziet er niet naar uit dat dat snel zal veranderen. Daarom moeten transportbedrijven zich voorbereiden op een toekomst waarin onzekerheid eerder regel dan uitzondering is.
Van efficiëntie naar veerkracht
Volgens Supply Value – dat een whitepaper schreef over het vraagstuk – kan meer weerbaarheid worden gerealiseerd door betere samenwerking tussen vervoerders, verladers, terminals, expediteurs, depots en andere schakels binnen de logistieke keten.
De onderzoekers omschrijven een weerbare logistieke keten als een netwerk dat zich kan aanpassen aan onverwachte gebeurtenissen, verstoringen kan opvangen en tegelijkertijd operationeel blijft functioneren. Hierbij zijn vertrouwen, transparantie, flexibiliteit en realtime informatie-uitwisseling essentiële voorwaarden.
“Een weerbare keten is geen einddoel, maar een continu proces van leren, meten en aanpassen”, schrijven de onderzoekers.
Sector onder druk
De uitdagingen waar de transportsector voor staat zijn omvangrijk. De groei van e-commerce zorgt voor toenemende goederenstromen, terwijl personeel steeds moeilijker te vinden is. Tegelijkertijd dwingt klimaatwetgeving bedrijven tot investeringen in emissievrije logistiek en efficiënter transport – wat hoge kosten met zich meebrengt.
Ook geopolitieke ontwikkelingen spelen een steeds grotere rol voor de sector. Handelsconflicten en importheffingen kunnen logistieke netwerken van de ene op de andere dag ontregelen, weten we inmiddels.
“Een weerbare keten is een continu proces van leren, meten en aanpassen.”
Een recent voorbeeld hiervan is de verhoging van de Amerikaanse importheffingen op Indiase producten. Vlak voordat de nieuwe tarieven zouden ingaan, probeerden exporteurs massaal hun goederen te verschepen, wat zorgde voor extra druk op de havens, transportcapaciteit en de vrachtprijzen. Kortom: een hoop chaos.
Volgens Supply Value laat dit voorbeeld onder meer zien hoe kwetsbaar internationale logistieke ketens zijn voor politieke besluitvorming.
Samenwerken op drie niveaus
Om de kwetsbaarheid van de logistieke ketens te verkleinen, moeten organisaties volgens Supply Value verder kijken dan operationele samenwerking alleen. Echte weerbare ketens ontstaan namelijk wanneer partijen op drie niveaus met elkaar samenwerken.
Op operationeel niveau gaat het om het delen van realtime informatie over de ladingen, routes en de beschikbare capaciteit. Op het tactische niveau draait het om gezamenlijke capaciteitsplanning en afstemming van transportmodaliteiten. Op strategisch niveau zijn meerjarige samenwerkingen vereist, waarbij partijen gezamenlijk investeren in technologie, duurzaamheid en innovatie.
Samenwerken op al deze niveaus maakt volgens Supply Value het verschil. “Wanneer operationele data, tactische keuzes en strategische investeringen op elkaar aansluiten, ontstaat een keten die beter bestand is tegen verstoringen”, aldus de onderzoekers.
Rotterdam als voorbeeld
De Rotterdamse haven wordt in het whitepaper genoemd als een voorbeeld van hoe succesvolle ketensamenwerking er in de praktijk uitziet. Het havenbedrijf, vervoerders en andere partijen werken daar samen aan een betere spreiding van goederenstromen, hogere beladingsgraden en een efficiëntere planning.
Ook innovatieprojecten zoals MAGPIE laten volgens Supply Value zien hoe technologie kan bijdragen aan robuustere logistieke ketens. Binnen dit project wordt geëxperimenteerd met autonome e-vrachtwagens en geautomatiseerde laadtechnologie, met als doel logistieke processen efficiënter en duurzamer te maken.
Data als fundament
Hoewel innovatieve oplossingen zoals AI veel aandacht krijgen, benadrukt Supply Value dat technologie alleen niet voldoende is om ketens weerbaarder te maken. Eerst moet de databasis op orde zijn.
“Wanneer operationele data, tactische keuzes en strategische investeringen op elkaar aansluiten, ontstaat een keten die beter bestand is tegen verstoringen.”
Veel logistieke organisaties werken nog met versnipperde informatiesystemen en afzonderlijke spreadsheets. Volgens de onderzoekers ontstaat de grootste winst wanneer data via gezamenlijke platforms toegankelijk wordt voor alle betrokken partijen.
Aan de hand van al die gebundelde informatie kan AI onder meer helpen bij het verbeteren van de capaciteitsplanning, het optimaliseren van routes en het vroegtijdig signaleren van verstoringen en onderhoudsachterstanden.
Leiderschap bepalend
Goed leiderschap wordt aangewezen als één van de belangrijkste succesfactoren. Weerbare ketens ontstaan niet vanzelf, maar vragen om partijen die verbinding kunnen leggen tussen data, besluitvorming en gezamenlijke doelstellingen.
Die verbindende rol hoeft niet per se door een bedrijf te worden ingevuld. Ook havenautoriteiten, logistieke platforms of andere neutrale partijen kunnen optreden als ketenregisseur en zorgen voor afstemming tussen verschillende belangen.
Concurrentievoordeel
De conclusie van de whitepaper is duidelijk: organisaties die nu investeren in samenwerking, data-uitwisseling en gezamenlijke besluitvorming, creëren niet alleen meer veerkracht, maar versterken ook hun concurrentiepositie.
In een wereld waarin verstoringen steeds vaker voorkomen, verschuift logistieke samenwerking daarmee van operationele noodzaak naar strategische randvoorwaarde. Bedrijven die erin slagen om hun ketens transparanter, flexibeler en datagedreven te organiseren, zijn beter voorbereid op de onzekerheden van morgen.
