40 jaar Rijnconsult: in gesprek met Diederik Hommes en Eveline van Westerop

03 september 2018 Consultancy.nl

Rijnconsult viert dit jaar zijn veertigjarig bestaan. In die tijd maakte het organisatieadviesbureau de nodige ontwikkelingen door. Het werd overgenomen door Ordina en kwam daarna weer op eigen benen te staan, waarbij de medewerkers zelf eigenaar werden van het bedrijf. Sindsdien maakte Rijnconsult een sterke groei door en verbreedde het de dienstverlening met executive search door een overname van Rieken & Oomen. Ter ere van het veertigjarig jubileum van Rijnconsult en het dertigjarig jubileum van Rieken & Oomen ging Consultancy.nl langs bij het eigentijds ingerichte Utrechtse kantoor van Rijnconsult en sprak met de twee directeuren – Diederik Hommes en Eveline van Westerop – over de afgelopen jaren en de ontwikkelingen binnen de branche. 

“Ik ben nu 22 jaar bij Rijnconsult, maar daarmee ben ik nog geen recordhouder. Veel collega’s werken hier al lang: als je niet binnen twee jaar een andere plek wilt, is er een grote kans dat je lang blijft”, vertelt Hommes. “Ik kwam in 1996 als medior binnen en deed vooral werk bij gemeentelijke sociale diensten”, blikt hij terug op zijn eerste jaren bij het bureau. “In 2002 werd ik onderdeel van het management als managing partner van de overheidsgroep en twee jaar later kwam ik in de directie.” Inmiddels is Hommes algemeen directeur, een rol die hij bekleed samen met Van Westerop. “Ik probeer de helft van de tijd nog wel buiten te zijn bij klanten. Daarom vind ik het ook fijn om het directeurschap met z’n tweeën te delen”, aldus Hommes.

“We zijn communicerende vaten zeggen we weleens, samen vormen we één fte”, vult Van Westerop aan. Ze vertelt dat ze zelf ruim tien jaar geleden begon bij het bureau: “Ook als medior en met een focus op overheid. Daarna ben ik overgestapt naar de agri- en foodsector. Ik ben bij klanten veel bezig geweest in interim managementfuncties.” Tijdens deze periode besloot Van Westerop dat ze ook binnen Rijnconsult zelf wel onderdeel wilde uitmaken van het bestuur: “Ik zei toen al tegen Bas van der Velde (de toenmalige directeur, red.): ‘Als jij ooit stopt, wil ik jouw functie wel.’” Toen Van der Velde afgelopen jaar besloot zich niet meer verkiesbaar te stellen, dacht Van Westerop: “Dit is mijn kans, en heb mij toen verkiesbaar gesteld.”

Veertig jaar Rijnconsult- in gesprek met Diederik Hommes en Eveline van Westerop

Van iedereen

“We hebben elke vier jaar directieverkiezingen waarbij iedereen mag stemmen. Dit komt voort uit ons eigendomsmodel, waarin iedere medewerker een aandeel heeft in Rijnconsult”, legt Van Westerop uit. “Dit model ontstond nadat we tussen 2000 en 2004 onderdeel zijn geweest van Ordina”, voegt Hommes toe: “We kwamen erachter dat de samenwerking te weinig toevoegde en besloten zelfstandig verder te gaan. Toen was het de vraag of we zouden gaan voor het klassieke vennotenmodel of dat we een modernere eigendomsstructuur zouden kiezen waarbij wij met z’n allen eigenaar zouden zijn. En met z’n allen bedoelen we ook de ondersteunende staf. Iedereen is mede- eigenaar en kan binnen de organisatie hetzelfde stemrecht verwerven, nu nog steeds. De jongens van onze financiële administratie hebben hetzelfde pakket als ik. Wel kopen jonge adviseurs die net beginnen in eerste instantie vaak een kleiner aandelenpakket.” 

Rijnconsult liep hiermee voorop in de ontwikkeling van zelfsturing/holacracy die vandaag de dag steeds populairder wordt in het zakenlandschap. “Dit eigendomsmodel zorgt voor veel betrokkenheid”, geeft Van Westerop aan: “Je werkt niet voor een baas, je werkt voor elkaar. Ik denk dat dit er ook wel aan bijdraagt dat veel mensen hier met veel plezier zo lang blijven werken.” Daarnaast zien de twee nog diverse andere voordelen: “We hebben een heel laag ziekteverzuim, minder dan 2%. De crisis van de afgelopen jaren zijn we ook goed doorgekomen, we hebben geen adviseurs hoeven te ontslaan, altijd zwarte cijfers geschreven en zijn nu weer aan het groeien”, aldus Hommes.

Frisse wind

Zoals inmiddels duidelijk moge zijn, wonnen Hommes en Van Westerop de directeursverkiezing. “Ik vond het wel spannend”, vertelt Westerop. “Het zijn toch je eigen collega’s die gaan stemmen. Een aantal mensen had gesolliciteerd naar de rol en na een zorgvuldig proces werden wij voorgedragen als koppel.” Voor Hommes zorgde Van Westerops toetreding tot het bestuur voor een welkome frisse wind: “Na zo lang met dezelfde directeur te hebben gewerkt, is het leuk en leerzaam om het met iemand samen te werken die de dingen heel anders doet. Bas en ik hadden in al die jaren wel een soort routine en slimheid ontwikkeld, maar daardoor blijf je soms ook in oude patronen hangen. Eveline helpt ook bij het bedenken van nieuwe dingen.” 

“Veel collega’s werken hier al lang: als je niet binnen twee jaar een andere plek wilt, is er een grote kans dat je lang blijft.” 
– Diederik Hommes

Daarnaast waardeert Hommes het dat er nu een vrouw mede aan het roer staat bij het adviesbureau: “Ik denk dat Eveline toch meer de nadruk legt op verbinden en op de zachte kant van leidinggeven. Bovendien vervult Eveline een voorbeeldrol voor vrouwelijke adviseurs. Ze laat zien dat die ook een leidende rol kunnen spelen in ons bedrijf, als ze dit ambiëren.” Van Westerop voegt toe dat ook haar jongere leeftijd bijdraagt aan haar relatie tot de jongste adviseurs van Rijnconsult: “Ik ben toch van een andere generatie, dat maakt het makkelijker een brug te slaan tot de jongere medewerkers.” “Bovendien mag ik altijd de jubileumfeestjes organiseren, omdat ik even oud ben als Rijnconsult”, voegt ze lachend toe.

Zelfsturing

Het bijzondere eigendomsmodel van Rijnconsult vertaalt zich ook in een platte organisatiestructuur, waarin de medewerkers veel eigen verantwoordelijkheid krijgen. Ook dit heeft veel invloed op de manier waarop het adviesbureau wordt aangestuurd. Van Westerop: “Er is binnen de gehele organisatie sprake van gedeeld leiderschap, met daarbinnen een rolverdeling. Binnen deze structuur van zelfsturing is er een aantal basisteams gevormd waarin iedereen een specifieke rol heeft. Veel van de traditionele leidinggevende taken worden binnen de teams zelf opgepakt.” Wel merkt ze dat – nu er steeds meer jonge adviseurs actief zijn bij Rijnconsult – er meer behoefte is aan samenwerking en een stabielere structuur. 

“Met zelfsturing heb je ook de kans dat mensen te veel naar binnen gekeerd raken”, legt ze uit. “Je wilt wel dat mensen elkaar blijven vinden.” Hommes voegt toe dat de basisprincipes van zelforganisatie echter overeind blijven: “Het gebeurt nog weleens dat adviseurs bij de directie aankloppen voor een beslissing, maar die laten we liever aan het basisteam zelf over. Hetzelfde zie je in de beoordelingsstructuur: wij gaan niet primair vanuit de directie adviseurs beoordelen. Het gaat erom hoe de klanten en hun directe collega’s ze waarderen. Onze eigen ervaring met zelforganisatie zetten we nu in bij onze opdrachtgevers die ook met zelfsturing aan de slag zijn.” 

Rieken & Oomen

De laatste jaren zet Rijnconsult steeds meer in op samenwerking: “Eind 2015 hebben we werving- en selectiebureau Rieken & Oomen overgenomen”, vertelt Hommes. “We werkten ook voor die tijd al veel samen. We deden assessments voor ze en waren partners in de markt. We merkten ook dat werving- en selectie een mooie aanvulling was op onze proposities. Het is voor onze klanten fijn om al die elementen samen aan te kunnen bieden.” Tweeënhalf jaar later kunnen de twee directeuren tevreden terugkijken op de aansluiting van Rieken & Oomen, dat opereert vanuit zijn vestigingen in Utrecht en Maastricht: “Het heeft ons duidelijk versterkt. We hebben ook steeds meer klanten in het zuiden van het land”, vertelt Van Westerop. 

“Het creëren van samenwerkingsverbanden is voor veel organisaties echter nieuw en dit is waar wij als Rijnconsult veel ervaring mee hebben.” 
 Eveline van Westerop

Hommes legt uit dat de scheidslijn tussen de adviestak van Rijnconsult en de interim, werving & selectie-activiteiten van Rieken & Oomen niet altijd strak wordt gehandhaafd: “De aansluiting tussen de twee onderdelen is extra sterk omdat we beide dezelfde sectoren bedienen – zoals zorg, real estate, onderwijs en binnenlands bestuur. Dit complete aanbod is nu ook beter zichtbaar, omdat een deel is gepositioneerd via Rieken & Oomen.” Van Westerop: “Het bureau zal ook onder haar eigen naam actief blijven. Het is een bekende naam die veel vertrouwen geniet. Bovendien bestaat Rieken & Oomen dit jaar dertig jaar, dus we hebben een dubbel jubileum.” 

Netwerk

Ook via zijn brede netwerk zet Rijnconsult steeds meer in op samenwerkingsverbanden, zowel in binnen- als buitenland. Van Westerop: “Dit is vaak zeer inspirerend. Zo hebben we nu een partnership met ICG (Integrated Consulting Group, een internationaal adviesnetwerk, red.), waarmee we samen ook adviesopdrachten uitvoeren in met name de industrie en internationale organisaties.” Naast dat Rijnconsult met zo’n internationale samenwerkingspartner internationale opdrachten onderling kan acquireren, is het volgens Hommes ook goed voor de ontwikkeling van het bureau: “Het is leuk en interessant om van internationale collega’s te leren waar zij goed in zijn. Op die manier kun je dingen toch wat meer met een internationale blik bekijken in plaats van alleen met de onze. Thema’s als agile zijn bovendien internationaal, het is inspirerend om daar samen een visie op te ontwikkelen en dat te delen met onze klanten. Samen organiseren we ook kennis-sessies en opleidingen waarin we elkaar steeds weer uitdagen op diverse onderwerpen. Zoals laatst een Agile-lab in Düsseldorf en studiereizen naar Silicon Valley en dit jaar China.” 

“Het opereren in netwerken past ook bij de uitdagingen van de huidige tijd. De nadruk ligt steeds meer op de samenwerking tussen bedrijven, in plaats van binnen bedrijven”, geeft Van Westerop aan. “Er zit veel kennis binnen organisaties zelf en via netwerken kan deze worden gedeeld. Het creëren van samenwerkingsverbanden is voor veel organisaties echter nieuw en dit is waar wij als Rijnconsult veel ervaring mee hebben. Je ziet dit nu ook in het klimaatakkoord bijvoorbeeld. Dit is typisch zo’n complex vraagstuk waar de moeilijke kanten van samenwerking tussen vele partijen aan de oppervlakte komen. Wanneer ze dan vastlopen, worden wij ingeschakeld.” Naast dat Rijnconsult dergelijke samenwerking tussen derde partijen ondersteunt, werkt het voor grote opdrachten zelf ook vaak samen met andere adviesbureaus. “Soms is er specifieke expertise nodig. Dan opereren we samen met andere kantoren: ‘Jullie doen het juridische en wij het organisatorische deel’.” 

Waardering

Terwijl er in de veertig jaar dat Rijnconsult nu bestaat veel is veranderd, doen veel van de klanten uit de beginjaren nog altijd een beroep op de diensten van het bureau. “De klantwaardering is heel hoog, we krijgen van onze opdrachtgevers gemiddeld maar liefst een 8,7 als rapportcijfer en hebben veel herhaalklanten”, vertelt Hommes. Van Westerop: “We krijgen ook weleens te horen dat we hier wel wat meer lawaai over mogen maken. Het is natuurlijk ook wel een sterk selling point, ook wat betreft het binnenhalen van jong adviestalent. En het is ook wel waar: als je echt hart hebt voor het advies- en trainingsvak zit je hier goed.”

Nieuws

Meer nieuws over