Grant Thornton: Mkb behoudt groene koers ondanks economische tegenwind
Ondanks dat duurzaamheid wereldwijd onder druk staat, blijven mkb-bedrijven trouw aan hun groene ambities. Meer dan 85% van het midden- en kleinbedrijf geeft aan hun investeringen in duurzaamheid te behouden of juist uit te breiden, blijkt uit onderzoek van Grant Thornton.
Verduurzaming staat in 2025 onder druk. Op landenniveau leiden geopolitieke spanningen, economische onzekerheid en energieproblematiek tot een heropleving van economisch nationalisme, een voorkeur voor fossiele brandstoffen en het terugdraaien van groene regelgeving. Op bedrijfsniveau zorgt onder meer druk op kosten dat veel bestuurders hun groene plannen op een lager pitje zetten.
Toch blijkt uit het Grant Thornton-onderzoek dat wereldwijd 86% van de mkb-bedrijven hun investeringen in duurzaamheid wil behouden of uitbreiden. Onder de Nederlandse respondenten geeft 43% aan de investeringen in duurzame initiatieven zelfs op te schroeven in het komende jaar. Dat percentage is vergelijkbaar met het Europese gemiddelde.
Waarom?
De belangrijkste drijfveren voor investeringen in duurzaamheid zijn concurrentiedruk en reputatie. Beide worden door meer bedrijven genoemd dan vorig jaar (respectievelijk 42% versus 31% en 38% versus 32%), wat wijst op een sterkere focus op hoe duurzaamheid helpt om klanten te winnen en concurrenten voor te blijven.
In Nederland komt deze link ook duidelijk terug uit de survey: 42% van de respondenten noemt internationale expansie als direct voordeel, 39% ziet verbetering van de keten als belangrijkste operationele winst en 36% verwacht hogere winstgevendheid op lange termijn. Ook het aantrekken van personeel (48%) en investeerders (34%) wordt makkelijker door een duurzame koers.
“Dit laat zien dat duurzaamheid in Nederland niet losstaat van de kern van het ondernemerschap, maar juist wordt gezien als hefboom voor groei, innovatie en aantrekkingskracht op de arbeidsmarkt”, stelt Jacoline Plomp, partner bij Grant Thornton.
Wereldwijd is meer dan de helft (54%) van de ondervraagden ervan overtuigd dat duurzaamheid op termijn de winstgevendheid en omzet (51%) zal verhogen. In Nederland zijn mkb’ers iets voorzichtiger in dat standpunt: 36% gelooft dat duurzaamheid op termijn de winstgevendheid zal verhogen en 42% gelooft dat duurzaamheid op termijn de omzet zal verhogen.
En hoe dan?
Er zijn verschillende manieren waarop mkb-bedrijven hun duurzaamheidsambities willen realiseren. Duurzame energie staat in de meeste landen bovenaan. “Dit komt waarschijnlijk doordat duurzame energie en het terugdringen van CO2-uitstoot vaak een eenvoudige en kostenefficiënte manier zijn om de duurzaamheid van een bedrijf te verbeteren”, aldus de onderzoekers. “Ook kunnen groenere energiebronnen (fiscale) voordelen opleveren.”
Andere initiatieven zijn investeren in afvalreductie, CO2-compensatie, duurzaam inkopen, maatschappelijke impact buiten de eigen organisatie, recyclen en het circulair maken van ketens en vergroenen van het productaanbod.
Verplichte rapportages
Een belangrijk thema binnen de duurzaamheidswereld is rapportage. Zo moeten grote mkb-bedrijven in Europa voldoen aan de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD). In 2025 kreeg de duurzaamheidsagenda echter een kleine tegenslag door de invoering van het Omnibus-pakket, dat op enkele punten versoepelingen doorvoerde en bepaalde rapportageverplichtingen terugdraaide.
Toch blijft het mkb onverminderd investeren in duurzaamheid. “Je zou verwachten dat bedrijven hun duurzaamheidsrapportage zouden afschalen. Maar dat geldt niet voor de mid-market”, zegt Tjeerd Krumpelman, partner bij Grant Thornton.
“Een ruime meerderheid van de wereldwijde mid-market (73%) geeft aan door te gaan met duurzaamheidsrapportage. Bijna de helft (45%) noemt het ‘goed ondernemerschap’ en ruim een derde (36%) zegt dat het past bij hun bedrijfsdoelstelling. Duurzaamheid is dus geen bijzaak, maar een integraal onderdeel van hun bedrijfsvoering.”
Tegelijkertijd biedt het mkb-bedrijven ook de ruimte om meer eigen invulling te geven aan de wetgeving: “Het feit dat CSRD nu minder verplichte druk legt op bedrijven, kan juist een stimulans zijn om duurzaamheid op hun eigen manier aan te pakken en te rapporteren op een manier die aansluit bij hun inspanningen, ambities, strategie en prestaties.”
