Mobiliteitsaanpak Blok nog geen duurzame oplossing

23 december 2015 Consultancy.nl

De maatregelen die minister Blok voorstelt in zijn brief aan de Tweede Kamer om mobiliteit en flexibiliteit binnen het rijk te bevorderen zijn een stap in de goede richting. Voor een toekomstbestendige en wendbare rijksoverheid – het doel dat Blok nastreeft - is echter meer nodig.

Volgens minister Blok moeten de voorgestelde maatregelen de mobiliteit van de 110 duizend rijks-ambtenaren vergroten. Breed inzetbare ambtenaren hebben volgens de minister een bredere blik, zijn tevredener over hun werk en hebben een betere positie op de arbeidsmarkt. Dat klopt helemaal, maar daarmee raakt hij de essentie van een toekomstbestendige en wendbare rijksoverheid onvoldoende.

In de brief blijft een essentiële vraag onbeantwoord: Welke competenties - kennis en kunde - heeft de rijksoverheid nodig om ook in de toekomst te voldoen aan de verwachtingen van de maatschappij? En hoe zorg je ervoor dat je op het juiste moment over deze competenties kunt beschikken? Niet alleen de brede inzetbaarheid van ambtenaren, maar ook het flexibel kunnen benutten van specifieke competenties zowel binnen als buiten het rijk – bijvoorbeeld vanuit universiteiten, startups, freelancers - bepalen de toekomstbestendigheid van de rijksoverheid.

Competenties - kennis en kunde voor de rijksoverheid

Een toekomstbestendige rijksoverheid heeft mensen nodig met diepgaande vakkennis, die door hun jarenlange ervaring bijdragen aan het oplossen van complexe vraagstukken. Het stimuleren van mobiliteit kan zoals de minister aangeeft daarom geen doel op zich zijn. Het afdwingen van mobiliteit via contracten zou zelfs kunnen leiden tot het verdwijnen van vakkennis. Naast diepgaande vakkennis zal bij de rijksoverheid een toenemende behoefte zijn aan competenties die aansluiten op de actuele (technologische) ontwikkelingen en die nodig zijn om te komen tot creatieve oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen van de 21ste eeuw. Voor deze competenties geldt dat deze uitermate geschikt zijn om op een flexibele manier te organiseren en verder te kijken dan alleen de eigen organisatiegrenzen.

In de toekomst werkt de ambtenaar niet meer op een functie gekoppeld aan een afdeling, maar wordt op basis van zijn competentie gevraagd voor het oplossen van een specifieke opdracht. Specifieke competenties, bijvoorbeeld op het gebied van digitalisering, data-analytics, programmamanagement en het schrijven van beleid, worden benut vanuit een zogenaamde cloud, waarbij vraag en aanbod in een marktplaats bij elkaar komen. Uit onderzoek van Deloitte GovLab blijkt dat de private sector en Amerikaanse overheidsinstanties steeds vaker gebruik maken van deze cloud-oplossing. Ook bij Nederlandse bedrijven zie je deze oplossing steeds vaker. Succesvolle start-ups van tegenwoordig werken niet anders. Zij hebben geen personeel in dienst, maar gebruiken - via marktplaatsen als Kaggle en WorkUp - wereldwijd beschikbare competenties voor specifieke vraagstukken. Het is zaak om mee te gaan in deze trend, zodat werk gemaakt kan worden van de overheid van de toekomst.

Eén van de pijlers van minister Blok is het stimuleren van een transparante interne arbeidsmarkt- en personeelsbeleid. Dit is een doelstelling die goed aansluit bij de hierboven beschreven cloud-gedachte en waarvan I-Interim Rijk – een rijksbrede pool van i-professionals - een werkend praktijkvoorbeeld is. Deze pools werken echter niet optimaal, omdat de vraagzijde niet rijksbreed is opgezet, de schaalbaarheid qua aantallen professionals onvoldoende is en geen gebruik wordt gemaakt van kennis en kunde buiten de rijksoverheid. Dit belemmert de flexibiliteit die hard nodig is.

I-Interim Rijk

Huidige en nieuwe pools zullen rijksbreed (en wellicht overheidsbreed met een koppeling naar de markt) ingezet moeten worden. Daarnaast is het van belang om een marktplaats van vraag en aanbod te ontwikkelen, maar bovenal is het zaak inzicht te gaan krijgen in de benodigde competenties en de wijze waarop je de vraag naar competenties kanaliseert. Het nieuwe personeelsbeleid verandert daarmee van functie gerelateerd naar competentie gedreven. Zodoende wordt de specifieke opdracht duidelijker, de mogelijkheid om bij te dragen als medewerker eenvoudiger en nuttiger, het mobiliteitsvraagstuk specifieker en de oplossing doelgerichter. Het mobiliteitsvraagstuk ten aanzien van verdwijnende beroepen en overcapaciteit vraagt dan ook een afzonderlijke aanpak.

Een artikel van Ernst Beskers, Camiel Hoek en Lieke Diependaal, allen werkzaam bij Deloitte.


×
×
Accenture ACE Company Adaptif Adlasz Adviesgroep Novius AevesBenefit Anderson MacGyver Andersson Elffers Felix Annalise Arlande Arthur D. Little AT Osborne Atos Consulting Bain & Company Baker Tilly BDO BearingPoint Berenschot Best Value Group Bewegin Bisnez BlinkLane Consulting BluPoint BMC Boer & Croon Management BOLD Bolster Bostec Boston Consulting Group Bright & Company | People Strategy Buitenhuis Advies buro C5 Bvolve Capgemini Invent Cegeka Consulting Cmotions COMATCH Conclusion Count & Cooper CPMview De Issuemakers De Kleine Consultant Deloitte Delta Capita Digital Power Dimensys Ecorys Eden McCallum Energyprofs Enigma Consulting Eurekon EY EY-Parthenon Finext First Consulting Flowant flowresulting Fronteer FTE Groep FTE Improvery Galan Groep GalanNXT Grant Thornton Groenewout Gupta Strategists Gwynt Hamstra & Partners Hogenhouck m&a Hospitality Group Hot ITem House of Performance IG&H Improven innergo INNOPAY Intermedius ITDS Business Consultants Itility JBR JBR Interim Executives Kearney Kirkman Company Korn Ferry KplusV KPMG Kruger Kurtosis KWINK groep Leeuwendaal M3 Consultancy Magnus Marktlink Mazars McKinsey & Company Mercer Merkle METRI Mitopics MLC Mobilee Möbius Monitor Deloitte Morgens MSR Consulting Group NEWCRAFT Ngenious Node1 Oliver Wyman OrangeX Ordina Organize Agile p2 PA Consulting Group Paul Postma Marketing Consultancy People Change PNO Consultants Projective Protiviti Proven Partners Prowareness PwC Quint Quintop Raad van Toekomst RedFoxBlue ResidentieProfs RGP Rijnconsult Riverwise Roland Berger Salvéos Schaekel & Partners SeederDeBoer Sia Partners Significant Groep Simon-Kucher & Partners SiRM Solid Professionals SOLVE Consulting SparkOptimus Staffing MS Strategy& Student Consultancy Group Summiteers Supply Value Symbol Synechron The Next Organization TIC Advisory Trevian Turner TWST TwynstraGudde UMS Group UniPartners UPD Van Oers Corporate Finance Vanberkel Professionals Varrlyn Vasco Consult Vintura VODW Volt Strategy Voogt Pijl & Partners WIN Xebia Yellowtail YGroup YNNO Young Advisory Group YourConnector Zanders Zestgroup