Bewustzijn over digitale black-out groeit onder bedrijven en burgers
Organisaties, overheden en burgers in Nederland nemen steeds meer maatregelen om zich voor te bereiden op een digitale black-out, zo blijkt uit onderzoek van Strict.
Een digitale black-out is een situatie waarin (delen van) de digitale infrastructuur uitvalt. Dit kan gevolgen hebben voor de bedrijfsprocessen, de bereikbaarheid van mensen en de dienstverlening aan klanten. In het meest extreme geval kan de volledige operatie stil komen te liggen.
De oorzaken van een digitale black-out kunnen uiteenlopend zijn, variërend van softwarefouten of technische storingen tot fysieke schade aan datacenters of netwerkverbindingen. Steeds vaker is er sprake van een bewust veroorzaakte black-out, bijvoorbeeld door een grootschalige DDoS-aanval of een ransomware-aanval.
Volgens het onderzoek van Strict, dat meer dan 300 managers ondervroeg die invloed hebben op IT-beslissingen, is 62% van de managers het afgelopen jaar bewuster geworden van de mogelijkheid van een black-out of cyberaanval binnen hun organisatie. Strict voerde het onderzoek vorig jaar voor het eerst uit.
Het bedrijfsleven speelt in op de dreiging: maar liefst 52% van de organisaties heeft het afgelopen jaar het preventiebeleid aangescherpt.
“Het is duidelijk dat de dreiging van een black-out serieus genomen moet worden”, zegt Strict-consultant Kor Gerritsma. “Vooral in vitale sectoren, waar een aanzienlijk aantal organisaties deze dreiging voelt, is het cruciaal om de infrastructuur te beschermen tegen mogelijke verstoringen. Het is goed om te zien dat het bewustzijn over de mogelijke risico’s van een black-out is gegroeid.”
Black-out in de samenleving
Waar het uitvallen van een individueel bedrijf doorgaans geen verstrekkende gevolgen heeft voor het bredere publiek, kan een black-out bij bepaalde organisaties of ketens leiden tot ontwrichting van de samenleving. Een goed voorbeeld is wanneer het digitale betalingsverkeer uitvalt of een hack het elektriciteitsnet platlegt.
40% van de ondervraagde managers zegt dat zij vrezen voor een totale black-out in de samenleving als gevolg van het uitvallen van vitale systemen. Daarnaast maken drie op de vier managers zich zorgen over de grootschalige maatschappelijke onrust die kan ontstaan bij digitale uitval, mede doordat mensen dan niet snel informatie ontvangen of toegang hebben tot hulpbronnen.
“Bewustwording over wat een black-out teweeg kan brengen in de samenleving is een belangrijke eerste stap in preventie,” zegt Gerritsma. Hij adviseert overheden en beleidsbepalers om tijdig de juiste preventieve maatregelen te nemen en te zorgen voor duidelijke crisisplannen en betrouwbare noodvoorzieningen voor het geval er daadwerkelijk iets misgaat.
Ook op individueel niveau zijn mensen bezig met het treffen van voorbereidingen. Hun bewustzijn is in de afgelopen maanden versterkt door informatiecampagnes van de overheid, en recent onderstreepte NAVO-topman Mark Rutte het belang van voorbereiding op een mogelijke black-out als gevolg van een (digitale) oorlog.
De drie meest genomen maatregelen onder burgers zijn het inslaan van noodvoorzieningen zoals water, voedsel en medicijnen (56%), het aanhouden van contant geld in huis (53%) en het zorgen dat communicatiemiddelen blijven werken bij uitval (41%), zoals met powerbanks en oplaadbare batterijen. Ongeveer een vijfde van de mensen heeft een evacuatieplan opgesteld voor het gezin.
