Europese plastic-recyclingsector ontbeert schaal voor impact

24 december 2019 Consultancy.nl

Terwijl plastic afval een steeds groter probleem vormt, wordt het potentieel van plasticrecycling in Europa onvoldoende gerealiseerd. De massale overstap op gerecycled plastic wordt flink belemmerd door de beperkte investeringskracht van de recyclingsector, zo stelt KPMG in een nieuw onderzoek. Lage winsten zorgen dat er maar weinig geld beschikbaar is voor technologische vernieuwing, zodat de kwaliteit van gerecycled plastic laag blijft en de prijs hoog. 

Ondanks de steeds slechtere reputatie die plastic geniet, blijft de Europese vraag naar kunststof toenemen. In 2012 stond de vraag op 45,9 megaton, in 2016 was dat 49,9 megaton en de voorspelling van KPMG is dat de vraag volgend jaar uitkomt op 54,2 megaton. Daarmee groeit de vraag in acht jaar tijd met zo’n 18%. 

Nog altijd vertegenwoordigt de vraag naar gerecycled plastic slechts een marginaal deel van deze totale hoeveelheid. In 2012 ging het bij slechts 2,1 megaton van de 45,9 megaton om vraag naar gerecycled plastic, in 2016 was dat 3,9 megaton en naar verwachting volgend jaar 5,7 megaton. Daarmee groeit de vraag naar gerecycled plastic dus wel bijna tien keer zo hard als de totale vraag: 171% in acht jaar tijd.

Van minderwaardig naar hoogwaardig

De toenemende aandacht voor het wereldwijde afvalprobleem speelt een belangrijke rol in de snelle stijging. “Daar waar deze producten in het verleden als minderwaardig werden gezien, wordt het in toenemende mate als een statement van waarde gezien”, stelt Tom Hesselink van KPMG’s Global Strategy Group. De lagere kosten maken gerecycled plastic nog eens extra aantrekkelijk: “Hergebruikt plastic kan 20 tot 40% goedkoper zijn dan nieuw plastic dat uit olie wordt gemaakt. En hoe hoger de olieprijs, hoe aantrekkelijker gerecycled plastic wordt.” 

Europese vraag naar plastic 2012-2020

Ook het Europees aanbod van plasticafval aan recyclingfabrieken is gestegen. “Dit is met name een gevolg van regelgeving, de economische ontwikkeling, de behoefte aan een duurzaam gebruik van grondstoffen en het groeiende bewustzijn bij de consument”, legt Hesselink uit. Sinds 2016 neemt de hoeveelheid aangeboden recyclebaar plastic in de EU jaarlijks met 10% toe. In 2016 werd zo’n 8,4 megaton aangeboden en wij verwachten dat het aanbod in 2020 zal oplopen naar 12,3 megaton.” 

Gefragmenteerd

Daarmee blijft het aanbod echter achter bij de vraag: waar de vraag tussen 2012 en 2020 bijna verdrievoudigt, is het aanbod nog niet verdubbeld. “De recyclingsector slaagt er niet in voldoende mate te profiteren van de gunstige omstandigheden”, stelt Hesselink dan ook. Dit komt onder meer doordat er relatief lage winsten worden geboekt, wat ertoe leidt dat er te weinig wordt geïnvesteerd in nieuwe technologie. 

Europees plasticafval dat naar recyclingfabrieken gaat (in megatonnen) 2012-2016

De lage winsten zijn volgens KPMG deels te verklaren doordat de Europese markt nog relatief onvolwassen en gefragmenteerd is, met veel kleine spelers. “In Europa is dan ook veel ruimte voor het verbeteren van de efficiency, de kwaliteit en de winstgevendheid”, aldus Hesselink. “Een moderne bedrijfsvoering waarin volgens de laatste standaarden gewerkt wordt, ontbreekt veelal. Dit is vooral een gevolg van de kleinschaligheid van de bedrijven, die vaak geleid worden door ondernemers met een grote creativiteit en inzet, maar met weinig ervaring in professionele aansturing van ondernemingen en weinig ervaringen met de dynamiek van de professionele plasticindustrie.”

Inclusief de inzamel- en sorteerbedrijven, telt Europa momenteel zo’n duizend ondernemingen die zich richten op plasticrecycling. De vijftien grootste spelers bezitten niet meer dan een kwart van de markt. “Dat zegt iets over de versnippering en de huidige onderhandelingspositie van de branche met zowel de leveranciers van gebruikt plastic en de belangrijkste merken die het gerecyclede plastic willen en kunnen afnemen”, licht Hesselink toe. “Dat heeft grote gevolgen voor de operationele winstgevendheid van de sector, die nu slechts 5% bedraagt, wat veel lager is dan de meeste sectoren binnen de Europese industrie.” 

Marktaandeel van recyclers in output-capaciteit

Het gebrek aan geld laat zijn sporen na. Hesselink: “Het gevolg is dat de ruimte om te investeren in nieuwe technologie beperkt is, de kosten hoog blijven en de kwaliteit van het plastic beperkt blijft. En dat heeft weer gevolgen voor de groei van het marktaandeel van gebruikt plastic én de winstgevendheid van de sector. Het verhogen van de prijs biedt dan geen soelaas, zeker niet als de kwaliteit nog steeds achterblijft en nieuw plastic nog altijd goedkoper is.”

Externe investeerders gezocht

Deze negatieve spiraal kan volgens KPMG het beste van buitenaf worden doorbroken, door het instappen van externe investeerders. “Gerecycled plastic kan alleen concurreren met nieuw plastic en voldoen aan de groeiende behoefte aan kwalitatief gerecycled plastic als de sector erin slaagt voldoende externe financiering aan te trekken”, stelt Hesselink. “Investeringen maken het mogelijk dat een op dit moment versnipperde sector beter gaat samenwerken en technologische vernieuwing zijn intrede kan doen. Hierdoor gaat de kwaliteit van gerecycled plastic omhoog en gaan de kosten omlaag.” 

“Consolidatie leidt niet alleen tot aanzienlijke schaalvoordelen, zoals een hogere yield, een betere kwaliteit en meer omzet. Fusies en overnames zorgen er ook voor dat de concurrentiepositie van de bedrijven en de onderhandelingspositie met leveranciers, afnemers en overheden verbetert”, vervolgt hij. Dat het geld voor deze consolidatie van buitenaf moet komen, komt juist doordat de branche zelf vooral bestaat uit kleine spelers die beperkt toegang hebben tot de kapitaalmarkt.

Ter illustratie van de voordelen van consolidatie wijst KPMG op het succes van het Nederlandse QCP, een groot recyclingbedrijf in handen van SUEZ, LyondellBassell en een lokale private equity-investeerder. In zijn geavanceerde fabriek produceert QCP hoogstaande plastics die worden gebruikt in high-end producten. Grote fabrieken als deze genereren hogere rendementen dan hun kleinere branchegenoten. Dergelijke bedrijven laten volgens KPMG zien dat er genoeg kansen liggen voor externe investeerders om in te stappen en te profiteren van de vele voordelen van schaalvergroting.


Profiel
Meer nieuws over
×
×
Accenture ACE Company Adaptif Adlasz Adviesgroep Novius AevesBenefit Anderson MacGyver Andersson Elffers Felix Annalise Arlande Arthur D. Little AT Osborne Atos Consulting Bain & Company Baker Tilly BDO BearingPoint Berenschot Best Value Group Bewegin Bisnez BlinkLane Consulting BluPoint BMC Boer & Croon Management BOLD Bolster Bostec Boston Consulting Group Bright & Company | People Strategy Buitenhuis Advies buro C5 Bvolve Capgemini Invent Cegeka Consulting Cmotions COMATCH Common Eye Conclusion Count & Cooper CPMview De Issuemakers De Kleine Consultant Deloitte Delta Capita Digital Power Dimensys Drijver en Partners Ecorys Eden McCallum Energyprofs Enigma Consulting Eurekon EY EY-Parthenon Finext First Consulting Flowant flowresulting Fronteer FTE Groep FTE Improvery Galan Groep GalanNXT Grant Thornton Groenewout Gupta Strategists Gwynt Hamstra & Partners Hogenhouck m&a Hospitality Group Hot ITem House of Performance IG&H Improven InContext innergo INNOPAY Intermedius ITDS Business Consultants Itility JBR JBR Interim Executives Kearney Kirkman Company Korn Ferry KplusV KPMG Kruger Kurtosis KWINK groep Leeuwendaal M3 Consultancy Magnus Marktlink Mazars McKinsey & Company Mercer METRI MLC Mobilee Möbius Monitor Deloitte Morgens Mount Consulting MSR Consulting Group NEWCRAFT Ngenious Node1 Oliver Wyman OrangeX Ordina Organize Agile p2 PA Consulting Group Paul Postma Marketing Consultancy People Change PNO Consultants Projective Protiviti Proven Partners Prowareness PwC Quint Quintop Raad van Toekomst RedFoxBlue ResidentieProfs Rijnconsult Riverwise Roland Berger Salvéos Schaekel & Partners SeederDeBoer Sia Partners Significant Groep Simon-Kucher & Partners SiRM Solid Professionals SOLVE Consulting SparkOptimus Staffing MS Strategy& Student Consultancy Group Summiteers Supply Value Symbol Synechron The Next Organization TIC Advisory Turner TWST TwynstraGudde UMS Group UniPartners UPD Van Oers Corporate Finance Vanberkel Professionals Varrlyn Vasco Consult Vintura VODW Volt Strategy Voogt Pijl & Partners WIN Xebia Yellowtail YGroup YNNO Young Advisory Group YourConnector Zanders Zestgroup