ERAC ziet kansen voor organisaties binnen nieuw MFK 2028-2034
Het nieuwe MFK 2028-2034 zet sterker in op innovatie, strategische autonomie, veiligheid en regionale ontwikkeling, met gevolgen voor subsidiemogelijkheden. Pieter Liebregts, senior adviseur bij ERAC, heeft ruim twintig jaar ervaring met het MFK en maakte eerdere Europese onderhandelingsrondes mee. Met zijn expertise helpt ERAC organisaties Europese kansen te vertalen naar strategische keuzes.
De Europese Unie werkt aan een nieuwe meerjarige begroting: het Meerjarig Financieel Kader (MFK). Dit is de zevenjarige begroting van de EU, waarin staat hoeveel geld er beschikbaar is en aan welke thema’s dat wordt besteed. Het lijkt nog ver weg, maar de voorbereiding is al in volle gang.
In juli 2025 is het eerste voorstel gepresenteerd. De definitieve besluitvorming volgt naar verwachting eind 2027, maar zal waarschijnlijk niet veel verschillen van het eerste voorstel.
Vooruitkijken
Voor gemeenten, provincies en andere organisaties is volgens Liebregts het moment aangebroken om vooruit te kijken: “De keuzes die nu worden gemaakt, bepalen straks waar middelen naartoe gaan en wie daarvan gebruik kan maken.”
In de komende periode verschuift de nadruk binnen het MFK. Zo komt er meer aandacht voor veiligheid, defensie en weerbaarheid, maar houden ook innovatie en technologische ontwikkeling een vooraanstaande plek. “Denk aan sectoren waarin Europa zich wil onderscheiden, zoals fotonica en biomedische toepassingen”, schetst Liebregts. “Daarnaast speelt energieonafhankelijkheid een rol. Europa zet verder in op het vergroten van haar strategische autonomie.”
“Voor gemeenten betekent dit dat andere accenten worden gelegd in subsidieregelingen en programma’s. Wie zich tijdig voorbereidt, kan daar beter op inspelen”, benadrukt de senior adviseur van ERAC.
Voorlopige budgetten van het MFK
Het voorstel voor het nieuwe MFK gaat uit van een totale omvang van bijna €2 biljoen voor de periode 2028 tot en met 2034. Dit budget wordt verdeeld over een beperkt aantal hoofdrubrieken. De grootste post is gericht op regionale ontwikkeling, landbouw en brede steun aan lidstaten, goed voor circa €865 miljard, bijna de helft van het totaal.
Daarnaast wordt ongeveer €409 miljard ingezet voor concurrentievermogen, onderzoek en innovatie. Voor onderwijs en maatschappelijke programma’s is circa €49 miljard voorzien. Verder gaat rond de €200 miljard naar externe betrekkingen en samenwerking met landen buiten de Europese Unie.
De begroting is opgebouwd uit enkele brede rubrieken die de belangrijkste beleidsterreinen bundelen, met daarnaast een aparte categorie voor administratieve uitgaven.
Kansen voor gemeenten, regio’s en kennisinstellingen
Voor gemeenten, regio’s en kennisinstellingen ligt er ruimte om nu al na te denken over toekomstige projecten. Welke opgaven spelen er lokaal en hoe sluiten die aan bij de Europese prioriteiten van straks?
Dat vraagt om een vertaling van lokale plannen naar Europese thema’s. “Bijvoorbeeld op het gebied van innovatie, energie of veiligheid. Door die koppeling tijdig te maken, vergroot men de kans op financiering in de volgende periode”, legt Liebregts uit.
Ook samenwerking speelt hierbij een rol. Projecten met partners uit andere regio’s of landen sluiten vaak beter aan bij Europese programma’s. “Denk aan internationale samenwerking met kennisinstellingen, bedrijven of regionale ontwikkelingsmaatschappijen. Juist omdat Europese kansen niet pas ontstaan wanneer programma’s opengaan, is het belangrijk om nu al te beginnen met het leggen van de basis.”
Early birds catch the worm
In de praktijk lijkt dat echter nog weinig te gebeuren. “Wat opvalt is dat veel organisaties pas laat aanhaken”, stelt Liebregts. “Terwijl juist in deze fase de basis wordt gelegd. Er is vaak nog onvoldoende zicht op wat er in Brussel speelt en hoe besluitvorming tot stand komt. Dat maakt het lastiger om op het juiste moment mee te doen.”
Zo laten veel organisaties kansen liggen. ”Organisaties die vroeg beginnen zijn beter gepositioneerd. Zij hebben hun plannen al uitgewerkt en sluiten sneller aan bij nieuwe programma’s zodra deze opengaan”, benadrukt Liebregts.
Haast is dan ook geboden. “Het nieuwe MFK lijkt misschien nog ver weg, maar de ervaring leert dat de tijd snel gaat. Tegen de tijd dat programma’s openstellen, moet men klaar zijn om in te dienen.”
Blijf aangehaakt voor de EU-begroting 2028–2034
Om aan te sluiten bij de ontwikkelingen rond het nieuwe MFK is het voor regio’s en organisaties belangrijk om tijdig in beeld te hebben wat er speelt in Europa en hoe zij daarop kunnen inspelen. Dat vraagt om aangesloten blijven bij netwerken en bijeenkomsten, zoals bijvoorbeeld de European Week of Regions and Cities van 12 tot en met 14 oktober 2026, waar regio’s en steden kennis delen en samenwerkingen verkennen.
ERAC ondersteunt hierbij met advies en begeleiding. “Onze subsidiespecialisten denken mee over de positie van organisaties richting het nieuwe MFK en de mogelijkheden die daarbij horen”, stelt Liebregts.
Gericht voorsorteren op het nieuwe MFK
De door ERAC ontwikkelde ‘Strategische MFK Kansenkaart’ brengt in dat kader in één overzicht de huidige positie in Europa, relevante Europese thema’s en fondsen en mogelijke samenwerkingspartners samen. Het instrument geeft organisaties daarmee een eerste beeld van waar zij binnen het nieuwe MFK kunnen aansluiten.
“De kaart verbindt regionale sterktes, Europese prioriteiten en mogelijke samenwerkingen, zodat organisaties tijdig kunnen voorsorteren op toekomstige kansen”, legt Liebregts uit. “Dit praktisch startpunt helpt organisaties om richting te kiezen, intern af te stemmen en gericht richting te geven aan Europese kansen en samenwerking.”
