Booz & Company: economische crisis over dieptepunt

30 juni 2009 Booz & Company

Meeste Nederlanders minder negatief over toekomstige economische situatie en inkomensontwikkeling dan een half jaar geleden

Het huidige economische klimaat is volgens bijna 8 op de tien, 77%, Nederlanders matig tot slecht. Een half jaar geleden, in november 2008, was dat 74%. Voor wat betreft het effect van het economische klimaat op het inkomen geeft echter 67% aan daar niets van te merken, terwijl een half jaar geleden nog 59% aangaf geen gevolgen te ondervinden. Nederlanders zijn weliswaar niet positief over de huidige economische situatie maar een meerderheid, 68%, verwacht dat de recessie op hetzelfde niveau blijft of dat de situatie beter wordt. Een half jaar geleden was maar een kleine meerderheid (56%) gematigd of optimistisch over de nabije toekomst. Dit blijkt uit halfjaarlijks onderzoek van management consultancy Booz & Company onder 1.000 Nederlandse consumenten naar de invloed van de economische recessie op het huidige en te verwachten bestedingspatroon. Opvallend is dat men ook minder negatief is geworden over de waardedaling van het vermogen: zo denkt nu 68% dat de waarde van het huis zal dalen, terwijl een half jaar geleden 75% deze verwachting uitsprak. Slechts 25% denkt dat het de komende zes maanden economisch slecht tot zeer slecht zal worden. Een half jaar geleden was dat nog vier op de tien Nederlanders. Het aantal Nederlanders dat bezuinigt of verwacht dit in de komende tijd te gaan doen verminderde van 30% in november 2008 naar 26% op dit moment. Hieruit blijkt dat de meeste Nederlanders verwachten dat de economische neergang haar dieptepunt heeft bereikt.

Dieptepunt is volgens de meeste Nederlanders bereikt

Het merendeel van de Nederlanders, 62%, vindt het huidige economische klimaat matig. Maar een klein percentage ervaart het als slecht: 16%. Een half jaar geleden vond 58% de huidige situatie matig en 15% beoordeelde het economische klimaat negatief. Maar 25% van de ondervraagden denkt dat het economische klimaat het komend half jaar slecht tot zeer slecht zal worden.

Zes maanden geleden toen Booz & Company dit onderzoek deed was dat nog 39% oftewel vier op de tien ondervraagden verwachtte in november 2008 dat de economische situatie beroerder zou worden. In het afgelopen half jaar heeft 69% van de ondervraagden geen negatieve invloed van de recessie op het eigen uitgavenpatroon ondervonden. Dit is ook een lichte verbetering ten opzichte van zes maanden geleden: toen gaf 62% aan geen negatieve effecten van de economie op het uitgavenpatroon te ondervinden. Een aanzienlijk percentage, 72%, verwacht ook niet dat dit de komende maanden zal gebeuren ten opzichte van 67% in november 2008. ”De recessie is sinds een aantal maanden ook in Nederland manifest. Ondanks de voorspellingen dat we hier te maken hebben met een langdurige economische neergang blijven de meeste Nederlanders voorzichtig optimistisch over de toekomst”, zegt Coen de Vuijst, Principal bij Booz & Company: ”Het is opvallend dat men zelfs minder negatief is dan een half jaar geleden toen de gevolgen van de crisis in ons land nog nauwelijks voelbaar waren.”

Een derde van de Nederlanders verwacht minder aan vakantie te besteden

Als het om de verwachting van de ontwikkeling van het eigen inkomen gaat in de komende zes maanden verwacht 19% van alle ondervraagden dat dit (sterk) zal gaan afnemen. Dit is precies evenveel als in november vorig jaar. Echter 26% procent van de ondervraagden denkt wel dat hun huishoudelijke bestedingen in totaal in de komende zes maanden zullen afnemen. Een lichte daling ten opzichte van een half jaar geleden toen 30% zei te besparen of te gaan bezuinigen op de huishoudelijke bestedingen. Als het om de vakantie gaat verwacht 33% van alle respondenten daar minder of veel minder aan uit te geven dan vorig jaar. Iets meer dan de helft van de consumenten, 52% geeft aan dat de vakantiebestedingen op hetzelfde niveau als vorig jaar zullen blijven.

Negatief effect op vermogen en prijsstijgingen boodschappen neemt af

In het afgelopen half jaar is het aantal Nederlanders dat denkt dat de waarde van hun huis gaat dalen afgenomen van 75 naar 68%. Voor wat betreft diegenen die menen dat de waarde van spaargelden, pensioenen en beleggingen zal afnemen is het percentage gedaald van 77 naar 71%. Daarnaast denkt nu 60% dat de prijzen voor gas, water en elektriciteit hoger zullen worden terwijl in november 72% in november 2008 aangaf dat die zouden stijgen. Voor wat betreft de dagelijkse voedingsmiddelen en persoonlijke verzorging verwacht 66% nu dat die in prijs zullen gaan stijgen, terwijl zes maanden geleden een aanzienlijk hoger percentage, 78%, deze verwachting aangaf. Ook het aantal Nederlanders dat een stijging van de huur of de hypotheekrente voorziet is aanzienlijk gedaald: van 64% naar 52%. Het aantal consumenten dat verwacht dat de brandstofprijzen zullen dalen is echter fors verminderd: van 45% naar 19%.

Bezuinigingen vooral op o.a. buitenshuis eten en drinken, kleding en woninginrichting

Ook uit de intensiteit van de bezuinigingen blijkt dat het merendeel van de Nederlanders denkt de economische situatie niet beroerder zal worden. De belangrijkste categorie waarop men bespaard of gaat besparen is identiek aan die waar men aangaf dat ze een half jaar geleden ook op bezuinigen of op gingen bezuinigen. Dit zijn de zogenaamde vrijwillige uitgaven: buitenshuis eten en drinken, kleding, woninginrichting en elektronica en vrijetijdsbesteding. Bezuinigen door minder op buitenshuis te eten en te drinken, bijvoorbeeld door vaker een lunchpakket te maken, minder vaak naar het café gaan en minder buiten de deur te eten en/of in goedkopere restaurants was vrijwel constant (45% in november 2008 en 43% nu). In de categorie kleding, waarbij men minder vaak naar de stomerij gaat, langer met kleding doet en minder dure merken aanschaft, daalde de besparingen van 39 naar 32%. Besparingen op uitgaven aan woninginrichting en elektronica daalde van 38 naar 30%. In de vrije tijd zijn de besparingen ook gedaald van 36 naar 30% ten opzichte van een half jaar geleden.

Huishoudelijke producten het meest kwetsbaar voor merkwisseling

Ondanks het feit dat er minder wordt bezuinigd dan een half jaar geleden blijken diegenen die wel besparen op de basale boodschappen vooral bij goedkopere winkels te kopen en meer huismerken aan te schaffen. In totaal koopt 64% in de uitverkoop, 55% schaft vaker fruit uit het seizoen aan en 54% gaat over op huismerken. Daarbij blijkt bovendien dat men maar bij een beperkt aantal producten overwegend trouw is aan het eigen merk. Bij huishoudelijke producten is de merkentrouw het laagst: 53% koopt het vertrouwde merk terwijl 37% op zoek gaat naar een goedkopere versie. Bij luxe desserts blijft 57% bij het eigen merk en gaat 33% op zoek naar een goedkoper alternatief. Voor koekjes, chocolade en chips koopt 57% het vertrouwde merk en gaat 32% op zoek naar een goedkoper alternatief. Bij non-alcoholische dranken is de trouw wat hoger: 59% terwijl 32% overgaat op een voordeligere optie. Meest trouw aan hun merk zijn de consumenten bij de aanschaf van koffie en thee: 75% blijft trouw aan het eigen merk en maar 17% gaat over op een goedkopere variant. “Merkentrouw wordt gedreven door een combinatie van merksterkte en de mate van betrokkenheid van de consument bij een productcategorie. Merken die gericht hebben geinvesteerd in versterking van het merk en de relevantie van de categorie hebben minder last van de recessie. Consumenten tonen zich loyaal aan "hun" merk en zullen niet zomaar overstappen naar een goedkoper alternatief” aldus De Vuijst.

Nieuws