ConQuaestor: Mobiliseren zorg vraagt om samenwerking

07 januari 2014 Consultancy.nl

De financiële druk op zorginstellingen wordt steeds groter. Het overhevelen van de zorg uit de AWBZ naar de Wmo en ZVW en het verdwijnen van zorgzwaartepakketten maakt dat de omzet van zorgaanbieders afneemt. Forse krimp van personeel en organisatie is een logisch effect. Het is dan ook niet verwonderlijk dat de laatste tijd het nieuws regelmatig wordt beheerst door vastgoedproblemen, financiële onder toezicht stelling en massaontslagen die worden aangekondigd. Gek genoeg zijn het korte termijn bezuinigingsingrepen om het hoofd boven water te houden. Wie de continuïteit van de zorg(instelling) op langere termijn nastreeft moet nu doorpakken.

We zien dat zorg- en welzijnstaken steeds meer lokaal worden georganiseerd in nieuwe business en samenwerkingsmodellen. De organisatie van de bedrijfsvoering zal daarbij fundamenteel anders worden georganiseerd (flexibilisering). Evenzo belangrijk is een tijdige en adequate mobilisatie van personeel. Het recente voorstel van minister Schippers en staatssecretaris Van Rijn (in hun visie op de arbeidsmarkt van de zorg) om ‘mensen van werk naar werk’ te willen begeleiden is daarbij zeer treffend. De bestaande sociaalplan en vertrekregelingen komen echter uit de tijd dat de bomen nog tot in de hemel groeiden. Een dimensionale uitvoering daarvan zal snel uitlopen op financiële debacles voor meerdere partijen. Met alle keteneffecten van dien.

ConQuaestor - Zorg

Zorginstellingen weten vaak niet waar te beginnen in de geschetste problematiek. Er komt in relatief korte tijd veel op hen af. Meestal wordt eerst gefocust op het snel afbouwen van de vastgoedpositie gezien de grote financiële impact op de exploitatie. Voor het inkrimpen van de personele organisatie en daarnaast het behouden van kwaliteit van de dienstverlening en bedrijfsvoering zijn meestal nog geen scenario’s uitgewerkt. Voor een deel logisch aangezien de exacte impact van de decentralisaties nog niet duidelijk is. Ook de daarmee samenhangende gewenste overhead in de toekomst is niet bekend. De afbouw van het personeel is een grote worsteling die voor zich uit wordt geschoven.

Zorginstellingen hebben - uitzonderingen daar gelaten - te maken met een vergrijzing van de organisatie en een lage (interne) personele mobiliteit. Men vreest de kwalitatief goede en jonge werknemers te verliezen. Er wordt door zorgaanbieders hard gezocht naar mogelijkheden om deze problematiek aan te pakken maar dat blijkt nog niet eenvoudig. Om te voorkomen dat zowel werkgevers als werknemers als verliezer uit de bus komen is het nu hard nodig dat regionale samenwerking extra wordt gestimuleerd. Samenwerken in de zorgketen is het devies, maar dan wel regionaal. Landelijke samenwerking biedt onvoldoende soelaas onder meer door regionale verschillen in samenwerking met gemeenten, organisatie van zorg en uitwisselbaarheid van personeel.

Frank van den Bos - Marloes Bons

Maar door regionaal concrete ‘mobiliteitsafspraken’ te maken en de verbinding te leggen tussen de sociale partners kan de schadelast aanzienlijk worden beperkt. Voor de individuele zorgaanbieder, de gemeente, het UWV en helemaal voor de zorgprofessional! Het huidige overschot op de zorgarbeidsmarkt is namelijk tijdelijk. Over een aantal jaar zijn slimme arbeidskrachten op de lokale zorg en welzijnsmarkt hard nodig. Maak van het momentum gebruik door bijvoorbeeld methoden en technieken van het nieuwe werken aan te leren en zorg op afstand te gaan toepassen. Organiseer regionale shared services om individuele bedrijfsvoeringsproblemen het hoofd te bieden.

Een aantal zorginstellingen heeft hierin al stappen gezet om personeel slim over te hevelen, op te leiden en de schadelast te beperken. Door regionale samenwerking kan slimmer om worden gegaan met personeel en blijft de bedrijfsvoering gezond. Meer zorginstellingen moeten deze nieuwe paden bewandelen om regionale samenwerking concreet vorm te geven en op te schalen. Pas dan maken we als BV Nederland een zo gewenste inhaalslag in de huidige Europese malaise en maken we een toekomstbestendig zorglandschap mogelijk.

Een artikel van Marloes Bons, adviseur in de zorg bij ConQuaestor en Frank van den Bos, verantwoordelijk voor de adviespraktijk in de zorg bij ConQuaestor.

Nieuws