Overheid kan helft aanschafprijs zelfrijdende auto’s subsidiëren

31 augustus 2017 Consultancy.nl

De Nederlandse overheid kan zelfrijdende elektrische auto’s voor ruim de helft van de aanschafprijs subsidiëren. De financiële baten die gepaard gaan met de transitie naar een zelfrijdend en elektrisch wagenpark zijn zo groot dat dit niet ten koste hoeft te gaan van de overige overheidsfinanciën, zo heeft KPMG berekend in een nieuw onderzoek.

Gezien de snelle opkomst van zelfrijdende elektrische auto’s, lijkt het een kwestie van tijd totdat deze de ‘ouderwetse’ auto volledig heeft vervangen. De nieuwe generatie auto’s biedt vele voordelen, onder meer op het gebied van veiligheid, duurzaamheid en de doorstroom van het verkeer. Tegelijkertijd kan het nog wel even duren voordat iedereen zijn of haar oude auto heeft vervangen, onder meer vanwege de vaak nog hoge aanschafkosten van personenauto’s die zijn uitgerust met deze nieuwe technologieën. 

De overgang zou dan ook waarschijnlijk sneller verlopen wanneer deze kosten omlaag kunnen worden gebracht. KPMG heeft onderzoek gedaan naar de financiële baten en lasten die voor de overheid kleven aan de transitie naar een elektrisch en zelfrijdend wagenpark. Het Big Four-adviesbureau maakt hieruit op dat dit zoveel geld oplevert dat de overheid maar liefst 54% van de aanschafprijs kan subsidiëren.

Overheid kan helft aanschafprijs zelfrijdende auto’s subsidiëren

“In totaal levert een volledige invoering van de zelfrijdende elektrische auto de maatschappij en de overheid een bedrag op van €175 miljard. Om een volledige invoering van zelfrijdende elektrische auto’s ook te garanderen is de overheid met dit bedrag in staat om iedere burger tegemoet te komen met een subsidie van 54% van het voertuig, zonder dat dit ten koste gaat van de overheidsfinanciën”, aldus Frits Klaver, manager bij KPMG Sustainability. 

In zijn berekening gaat het adviesbureau uit van een toekomstige situatie waarin Nederland volledig is overgestapt op zelfrijdende elektrische auto’s. “Aan de hand van KPMG’s True Value methodiek hebben wij een analyse gemaakt van de maatschappelijke voor- en nadelen van zelfrijdende auto’s en hoe deze zich financieel laten vertalen in kosten en baten”, vertelt Klaver. “Wij zijn daarbij uitgegaan van een situatie waarin alle auto’s in Nederland de komende dertig jaar vervangen zijn door zelfrijdende elektrische auto’s, zoals de Tesla.” 

Baten

Een van de belangrijkste voordelen van elektrische auto’s is dat ze geen CO2 uitstoten. Zeker wanneer men massaal overstapt op dit milieuvriendelijke alternatief levert dit een aanzienlijke besparing op. Klaver: “Over een periode van dertig jaar vermindert de CO2-uitstoot met de invoering van zelfrijdende elektrische voertuigen met 632 miljoen ton. Zoveel uitstoot staat gelijk aan €60,8 miljard aan maatschappelijke kosten. Dit zijn kosten door klimaatverandering, zoals veranderingen in landbouwproductiviteit en verzuring van de oceanen.” 

Daarnaast zal de transitie richting zelfrijdende auto’s zorgen voor een flinke afname in het aantal files. Dit doordat deze auto’s beter in staat zijn met elkaar te communiceren en zo efficiënter gebruik weten te maken van de beschikbare ruimte op de weg. Files zijn verantwoordelijk voor veel maatschappelijke schade. “De directe kosten per dag bedragen ruim €6 miljoen. Met de zelfrijdende auto wordt het fileleed aanzienlijk verzacht. Staat een Nederlander nu per jaar 41 uur vast, straks is dat nog 26 uur. Gemeten over een periode van dertig jaar, levert dit een besparing op van €16 miljard aan maatschappelijke kosten”, legt Klaver uit. 

Ten derde zorgen zelfrijdende auto’s ervoor dat het een stuk veiliger wordt op de weg. Dit omdat ze veel minder snel ongelukken veroorzaken dan auto’s met een mens aan het stuur. Klaver: “Met zelfrijdende auto’s kan 90% van alle ongevallen worden voorkomen. Over dertig jaar levert dit een besparing van €173 miljard op.” Dit enorme bedrag is onder meer afkomstig van de kosten die worden vermeden op het gebied van materiële schade, zoals blikschade, het wegslepen van auto’s en de kosten van ambulances. 

Bovendien zorgt een 90% afname van auto-ongelukken natuurlijk ook nog voor non-financiële baten: de immateriële schade die slachtoffers lijden gaat immers enorm omlaag en dit redt volgens KMPG zelfs vele levens. “Als er straks alleen nog zelfrijdende voertuigen zijn, kunnen er meer dan vijfhonderd levens per jaar bespaard worden”, aldus Klaver.

De overheid is in staat om iedere burger tegemoet te komen met een subsidie van 54% van het voertuig, zonder dat dit ten koste gaat van de overheidsfinanciën

Kosten

Aan de transitie kleven niet uitsluitend voordelen. Zo geeft Klaver aan dat de overheidsinkomsten uit accijnzen op fossiele brandstoffen en snelheidsbekeuringen flink zullen dalen, waardoor de staat naar verwachting ongeveer €71 miljard zal mislopen. Daarnaast zijn er ook nog kosten verbonden aan het banenverlies dat zal optreden binnen de transportsector. Klaver: “Wij hebben berekend dat dit banenverlies de maatschappij de komende dertig jaar zo’n €4 miljard kost.” 

Desondanks wegen deze kosten volgens KPMG bij lange na niet op tegen de vele voordelen die gepaard gaan met een elektrisch en zelfrijdend wagenpark. Het adviesbureau wijst er op dat er nog wel veel moet gebeuren om de transitie te realiseren en dat dit ook vanuit de overheid inspanning vereist. Klaver: “Het zal duidelijk zijn dat het Nederlandse wagenpark niet in één keer zelfrijdend zal zijn en niet iedereen deze vorm van vervoer even snel zal omarmen. Bedrijfsleven en overheid kunnen hierin echter een belangrijke stimulerende rol spelen, zeker als de overheid in staat wordt gesteld om hierbij een belangrijke financiële prikkel te geven.”

Nieuws

Meer nieuws over