Wouter Scheepens brengt boek 'Duurzaamheid in de Boardroom' uit

28 juli 2017 Consultancy.nl

Wouter Scheepens, Partner bij Steward Redqueen, heeft onlangs het boek ‘Duurzaamheid in de Boardroom’, uitgebracht. Daarin gaat hij in op de verankering van duurzaamheid binnen organisaties en de rol van het topmanagement en commissarissen daarin. Tot 2002 was Scheepens werkzaam voor ABN AMRO, waar hij als Senior Vice President onder meer verantwoordelijk was voor Corporate Brand & Reputation Management. Onder meer het thema duurzaamheid in de bankensector komt in het boek aan bod.

Duurzaamheid is al jaren een dominant thema in het bedrijfsleven en de maatschappij. Volgens Wouter Scheepens, die kan bogen op meer dan vijftien jaar ervaring op het gebied van duurzaamheid en impactmanagement heerst er een gemengd beeld ten aanzien op de ontwikkelingen rondom duurzaamheid. Natuurlijk zijn er al grote stappen gemaakt. “Aan de ene kant kun je tevreden zijn over een veelheid aan activiteiten, de dialoog en rapportage daarover, de betrokkenheid van zovelen, de netwerken etc. Het glas is dan tenminste halfvol, zeker als je je realiseert hoezeer de aandacht de afgelopen jaren is gegroeid”, stelt Scheepens.

Werk aan de winkel

Aan de andere kant wijst hij op de bergen aan werk en bewustwording waaraan nog gewerkt zal moeten worden. De wereld worstelt vandaag de dag met het zich committeren aan en realiseren van de wereldwijde CO2-doelstellingen. Zo werd begin juni bekend dat bijvoorbeeld de VS, ’s werelds grootste economie, zich definitief terugtrekt uit het in 2015 gesloten klimaatakkoord van Parijs. Maar ook in Nederland is er nog veel werk aan de winkel – zo is ons land als het gaat om opwekking van duurzame energie een van de achterlopers in Europa, zelfs achter landen als Polen en Cyprus. “Als je wat kritischer kijkt dan kan er wel een tandje bij. Ja er wordt meer gedaan, maar de maatschappelijke uitdagingen waar we voor staan lijken nogal eens sneller uit te dijen”, aldus Scheepens.

Vanuit zijn adviesbureau Steward Redqueen adviseert Scheepens al jaren lang bestuurders en managers over hoe zij hun strategieën en bedrijfsvoering kunnen verbeteren. Zijn ervaring, en ook zijn passie voor het onderwerp, deden hem vorig jaar juni besluiten om eens een aantal leden van raden van bestuur en raden van commissarissen die hij kende te benaderen. Hij vroeg ze eens een uurtje met hem te praten over ‘duurzaamheid in de bestuurskamer’. Afhankelijk van de uitkomsten van die gesprekken, zou hij dan eens kijken of er een groter verhaal te vertellen viel. Na een gesprek of acht kende Scheepens geen twijfel meer: “Dit moest een boek worden!”

Duurzaamheid in de boardroom

Meer dan een jaar later kijkt Scheepens met trots terug op zijn recent uitgebrachte boek, getiteld Duurzaamheid in de Boardroom’, waarvoor hij uiteindelijk meer dan 25 CEO’s, bestuursleden, commissarissen en academici heeft geïnterviewd. In gesprek met Consultancy.nl licht hij enkele gemeenschappelijke bevindingen toe:

Een eerste conclusie is dat duurzaamheid voor velen een lastig onderwerp vormt. Vooral voor bestuurders, die al zoveel ballen in de lucht moeten houden. Dat komt ook omdat het niet altijd gemakkelijk is om de businesscase van duurzaamheid goed te kwantificeren. Ondanks onderzoeken, waaruit blijkt dat meer focus op duurzaamheid betere financiële resultaten oplevert, zoals een onderzoek vorig jaar van The Boston Consulting Group, blijft het per afzonderlijke case altijd een uitdaging om te definiëren wat precies de opbrengst is.“De spanning tussen aandeelhouderswaarde - ook bij niet-beursgenoteerde bedrijven - en overige stakeholders wordt als zeer uitdagend gezien”, legt Scheepens uit.

Maar het kan ook in praktijk goed uitpakken, geeft Scheepens aan: “Bij bedrijven die dat echt goed proberen te doen, is er altijd een individu -meestal die CEO - die gezegd heeft ervoor te gaan. Het bestuur en de commissarissen worden daarbij aangehaakt, doordat er ‘goede gesprekken’ worden gevoerd over waar het bedrijf voor staat.” En de crux is volgens hem om te komen tot oplossingen waarbij, een ‘vliegwiel’ ontstaat: waarbij nieuwe oplossingen gevonden worden die goed zijn voor zowel bedrijf als de maatschappij.”

Dialoog

Daarnaast wordt ook het voeren van de dialoog met de buitenwereld als uitdaging gezien. Scheepens: “Soms lijkt het verstandiger je kop onder het maaiveld te houden. NGO’s en de media zijn altijd kritisch, en in een wereld waarin fouten worden afgestraft is er een grote drempel om experimenten aan te gaan.” Deze situatie is zich echter aan het verbeteren, ook omdat steeds meer bedrijven zich inzetten om de duurzaamheidsagenda verder te stimuleren. Unilever CEO Paul Polman is daar een voorbeeld van – zijn drive om duurzaamheid te bevorderen wordt vandaag de dag door velen gezien als een catalysator voor anderen om zich aan op te trekken.

Voor het vormgeven van duurzaamheid is volgens Scheepens niet alleen goede planning en een heldere visie nodig, maar ook leiderschap en karakter. Scheepens licht toe: “Om duurzaamheid als bestuurder vorm te geven moet je er je volle gewicht achter gooien en jezelf laten zien. Je maakt je dus kwetsbaar en ‘zo’n profiel als Paul Polman van Unilever moet je ook maar willen hebben’, zo werd me een paar keer in de gesprekken voorgehouden.”

Wouter Scheepens - Steward Redqueen

Gevraagd naar de succesfactoren voor het succesvol vormgeven van duurzaamheidsambities geeft Scheepens aan dat bedrijven om te beginnen “goed moeten weten waar ze voor staan en wat hun maatschappelijke missie is.” Hij licht verder toe: “Dat klinkt voor velen misschien wat soft, maar hoe kun je navigeren in een veeleisende wereld, hoe kun je met dilemma’s en trade-offs omgaan, als je niet weet wat het grote doel is? Tijdens de gesprekken met de CEO’s leefde bovendien de vraag: Hebben bedrijven überhaupt nog bestaansrecht als ze niet duidelijk kunnen zijn over hun maatschappelijke toegevoegde waarde?

Daarnaast is het volgens Scheepens van groot belang dat “echt de dialoog wordt aangegaan met stakeholders en dat er allianties worden gebouwd”. Volgens Scheepens is dat “niet iets dat de Raad van Bestuur helemaal kan delegeren aan anderen, men moet er verantwoordelijkheid voor nemen.” Scheepens geeft de mogelijke overname van Unilever door Kraft Heinz als voorbeeld: “Is het ook niet zo dat Unilever in de strijd met Kraft Heinz mede geholpen is door de steun die het kreeg van overheden, stakeholders als pensioenfondsen en NGO’s?”

Samenwerking

Een andere belangrijke factor die Scheepens aanvoert is intensievere samenwerking tussen grote bedrijven en startups, sociale ondernemingen en mogelijk ook NGO’s op het gebied van innovatie voor duurzaamheid. Scheepens: “De combinatie van creativiteit en hun unieke positie tot de maatschappij en markt maakt dat vernieuwingen juist uit de kleinere organisaties kunnen komen. Maar voor opschalen en het bereiken van een grote markt kunnen ze veel baat hebben bij de kracht van grote bedrijven.”

Zoals de titel van het nieuwe boek suggereert, valt of staat de transitie naar een duurzaam bedrijfsmodel met leiderschap. Scheepens besluit: “Naar mijn mening is een sleutelrol weggelegd voor raden van bestuur en raden van commissarissen. Simpel gezegd: een transitie naar een duurzame economie komt er niet zonder betrokken leiderschap.”

Nieuws

Meer nieuws over