CEO Survey: Vertrouwen van topbestuurders neemt af

01 februari 2016 Consultancy.nl

Het vertrouwen van CEO’s in economische groei is wereldwijd afgenomen van 39% in 2015 naar 35% anno 2016. Dat blijkt uit de negentiende editie van PwC’s Annual Global CEO Survey. Geopolitieke omstandigheden en regionale economische verstoring zijn de belangrijkste zorgen onder CEO’s, terwijl aanhoudende regeldruk en potentiële tekorten aan bekwaam personeel het vertrouwen van CEO’s eveneens aantasten.

Zeven jaar na het uitbreken van de financiële crisis, gaat de wereldeconomie nog altijd gebukt onder onzekerheid en laag vertrouwen. In de 2016-editie van het jaarlijkse Global CEO Confidence onderzoek van PwC, getiteld ‘Redefining business success in a changing world’, onderzoekt het Big Four accountants- en advieskantoor het sentiment van wereldwijde CEO’s. Dit doen de onderzoekers aan de hand van diverse factoren die invloed uitoefenen op hun vertrouwen, en van hoofdthema’s rondom veranderingen op sociaal en technologisch gebied. Volgens de enquête maken CEO’s zich zorgen, en Frank Engelen, lid van de raad van bestuur van PwC, stelt dat daar genoeg redenen voor zijn: “De Chinese economie hapert. Een derde van de ondervraagde Chinese CEO’s zegt een vertraging in het herstel van de mondiale economie te verwachten. De olieprijs daalt gestaag door en globale politieke ontwikkelingen spelen de groeiende onzekerheid in de kaart.”

Voor het schrijven van het onderzoeksrapport ondervroeg PwC 1.409 CEO’s uit 83 landen wereldwijd. De respondenten werden op zo’n manier geselecteerd dat zij de belangrijkste regio’s en sectoren in het wereldwijde bedrijfsleven representeerden. De enquêtes werden voor een groot deel (60%) online afgenomen, 26% werd telefonisch ingevuld en de laatste 14% ging via de post. Van de bedrijven die deelnamen aan het onderzoek genereert 38% een omzet van tussen de $100 miljoen en $1 miljard, en bedraagt van 28% de omzet minder dan $100 miljoen. 60% van de bedrijven zijn in privaat bezit en 38% staat genoteerd aan tenminste een aandelenbeurs.

Het onderzoek laat zien dat het aantal CEO’s dat zeer veel vertrouwen heeft in hun groeivooruitzichten flink is gedaald, van 48% in 2011 naar 35% anno 2016. Bovendien is het percentage CEO’s dat er vertrouwen in heeft dat de wereldeconomie zal verbeteren aanzienlijk gedaald de afgelopen jaren, van 44% in 2014 naar slechts 27% dit jaar. Volgens het onderzoek zijn er een aantal factoren die het vertrouwen van CEO’s aantasten. Een belangrijke factor is de vertraging in de Chinese economische groei. Veel CEO’s hebben plannen liggen om groei te realiseren in China, maar de investeerders worden momenteel afgeschrikt door de onrust in de aandelenmarkt, de met schulden overladen lokale overheden en de haperende industriële sector. Vooral de grondstoffen sector staat onder druk door de economische vertraging, mede door de aanhoudende daling van de olieprijzen – waar veel olielanden de dupe van zijn.

Hoewel de vooruitzichten voor de wereldwijde groei onzeker blijven, hebben bedrijven individueel vaak meer vertrouwen op hun eigen kansen om in het komende jaar omzetgroei te realiseren. Toch is ook hier enige daling zichtbaar ten opzichte van de afgelopen jaren. “Het vertrouwen is over de volle breedte onder CEO’s minder geworden”, vertelt Engelen. “Slechts 35 procent van de CEO’s heeft er maar vertrouwen in dat hun onderneming het komend jaar zal groeien. Vorig jaar was dit nog 40% en twee jaar geleden waren CEO’s zelfs nog positiever gestemd.” CEO’s wijzen vooral naar de Verenigde Staten en China als groeigebieden, en ook tot op zekere hoogte naar Duitsland en het Verenigd Koninkrijk.

Ten opzichte van vorig jaar is er weinig veranderd ten aanzien van de wereldwijde trends die CEO’s zorgen baren. Overregulering staat met stip op nummer een – ongeveer 40% van de CEO’s maakt zich ernstig zorgen om de belemmeringen van overregulering, en nog eens 39% vindt dit enigszins zorgwekkend. “Opvallend is dat met name de CEO’s uit West-Europa dit als de grootste bedreiging zien voor de groei van hun ondernemingen. De bedreigingen zijn complexer geworden en spelen zich op een breder front af”, aldus Engelen. Op de tweede plek volgen geopolitieke onzekerheid, met 74% die dit als erg tot enigszins zorgwekkend bestempelt. De volatiliteit van wisselkoersen baart 73% van de CEO’s zorgen en de beschikbaarheid van belangrijke vaardigheden staat op nummer vier met 72%. De top vijf wordt afgesloten door de reactie van de overheid op fiscale tekorten en schuldenlast (aangegeven door 71% van de CEO’s).

Zorgen van CEO’s over omkoping en corruptie zijn de afgelopen jaren gestegen van 41% in 2013 naar 55% begin 2016, terwijl de snelste stijging het gebrek aan vertrouwen in het bedrijfsleven vormde – getuige de stijging van 37% naar 55%. Het gebrek aan vertrouwen werd onder meer versterkt door een aantal grootschalige bedrijfsschandalen, waaronder de Liborfraude, de emissiefraude bij Volkswagen en de toevoegingen van paardenvlees aan rundvleesproducten. Sociale instabiliteit maakte in 2015 zijn debuut in de lijst met grootste zorgen van CEO’s, en ook deze trend zorgt dit jaar voor meer zorgen onder CEO’s, met een stijging van 5 procentpunten naar 65%. Ondertussen worden veranderingen in consumentengedrag en –uitgavepatronen door 60% van de CEO’s als risico beschouwd - zo'n 11% meer dan in 2013.

Het onderzoek toont aan dat er aanzienlijke verschillen zijn tussen de onderzochte regio’s. In het Midden-Oosten baart de geopolitieke onzekerheid CEO’s de meeste zorgen – op 6% na geven alle respondenten uit deze regio de onzekere geopolitieke omstandigheden aan als tenminste enigszins zorgwekkend. In de Afrikaanse regio maakt men zich het meeste zorgen om de volatiliteit van wisselkoersen (87%), terwijl het in Centraal en Oost-Europa opnieuw de geopolitieke omstandigheden zijn (86%). In Latijns-Amerika blijven de respondenten de volatiliteit in wisselkoersen zien als belangrijkste bedreiging voor hun groeikansen (85%) terwijl in Noord-Amerika het de stijgende belastinglasten zijn die als belangrijkste zorg worden gezien (84%). In West-Europa wordt, net als wereldwijd, overregulering als belangrijkste bedreiging gezien, (81% van de CEO’s), terwijl de CEO’s in de Asia Pacific regio zich over zowel het tekort aan vaardigheden als de schommelende wisselkoersen even druk maken (81%).

Respondenten die werkzaam zijn binnen diverse sectoren geven ook verschillende trends aan die voor hun industrie of sector het meest zorgwekkend zijn. Vooral CEO’s in de energiesector blijken zich zorgen te maken over de geopolitieke onzekerheid met 89%, terwijl in de gezondheidszorg ‘slechts’ 53% van de CEO’s dit als een probleem ervaart. Overregulering wordt vooral gevreesd in de verzekeringssector (94%), terwijl bedrijven uit de zakelijke dienstverlening, de technologie- en de industriële sector, zich hier minder zorgen over maken (67%). Een tekort aan personeel met de juiste vaardigheden blijkt vooral in de entertainment en media als een probleem te worden gezien (88%), terwijl de mijnindustrie hier zich beduidend minder zorgen om maakt (52%). Sociale instabiliteit raakt de toeristische en recreatiesectoren het hardst, terwijl van de verschillende beroepsgroepen vermogensbeheerders zich hier het minst zorgen om maken. De snelle veranderingen op technologisch gebied zijn een belangrijke zorg binnen de banken- en kapitaalmarkten, met 81%, terwijl de mijnindustrie zich hier het minst zorgen over maakt, met 31%.

Nieuws

Meer nieuws over