ProRail duurder dan spoorbeheerders uit buurlanden

14 september 2015 Consultancy.nl

De standaardtarieven die ProRail heft voor spoorgebruik in Nederland zijn duurder dan die in omliggende landen als België en Frankrijk. Dat blijkt uit een recent benchmarkonderzoek van Ecorys en TRAIMCO in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Over twaalf weken is ProRail voornemens de standaardtarieven verder te verhogen, tot ongenoegen van branchevereniging KNV en goederenvervoerders.

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu heeft behoefte aan meer inzicht in de hoogte van de gebruiksvergoeding voor treinen in Nederland in verhouding tot die in de meest relevante buurlanden. Daarom heeft het ministerie aan TRAIMCO en Ecorys gevraagd om een internationale benchmark van de gebruiksvergoeding voor het spoorgoederenvervoer uit te voeren. In de benchmark hebben de onderzoekers de gebruiksvergoeding die in Nederland wordt gevraagd vergeleken met relevante omliggende landen die onderdeel zijn van voor het spoorgoederenvervoer relevante corridors: Duitsland, België, Zwitserland, Polen, Italië en Frankrijk.

Prorail duurder dan spoorbeheerders uit buurlanden

Nederland duurder
Uit het onderzoeksrapport blijkt dat het gebruik van het Nederlandse spoor duurder is dan in België en Frankrijk. “In 2015 betaalden vervoerders in Nederland bijna het dubbele aan ProRail voor het rijden van een trein in vergelijking met België en Frankrijk. Het verschil met de meest gebruikte routes in Duitsland is minder groot, maar voor een containertrein blijkt Nederland nog steeds 13% en vergeleken met de Betuweroute zelfs 26% duurder”, aldus vervoersbranchevereniging KNV (Koninklijk Nederlands Vervoer) in een persbericht.

Het verschil is ontstaan doordat de gebruiksvergoeding in Nederland in de afgelopen tien jaar sterker is toegenomen dan de vergoedingen die gevraagd worden voor spoorgebruik in onze buurlanden. Doordat ProRail onlangs op aanwijzen van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) een nieuwe vergoedingscategorie moest toevoegen voor lichtere treinen, moeten goederenvervoerders meer gaan betalen, dan zij hiervoor deden. 

Boze goederenvervoerders
In de periode 2014-2016 voert ProRail als gevolg van veranderingen in vergoedingssystematiek een verhoging door van de gebruikstarieven. Gemiddeld stijgen de standaardtarieven met 20%, maar het verschilt per vervoerder hoe de tariefstijging uitpakt, omdat deze grotendeels afhankelijk is van het soort diensten die de vervoerder afneemt (treingewicht, gemaakte kilometers, stops bij perrons).

De KNV en spelers uit de vervoersbranche zijn boos over de verhogingen. Volgens hen worden vooral zware containertreinen zwaarder belast door de veranderingen, wat de concurrentiepositie van Nederlandse havens – vooral Rotterdam – zou kunnen aantasten. Zij geloven dat voor zwaar treinvervoer sneller zal worden uitgeweken naar concurrerende havens in België of Duitsland, waar de tarieven lager liggen en minder hard stijgen. “Over twaalf weken verhoogt ProRail de tarieven. Voor de concurrentiepositie van de Nederlandse havens en industrie is dit een slechte zaak”, zo stelt KNV.

Verhoging spoortarieven slecht voor havens en industrie

Uit de analyse van Ecorys en TRAIMCO blijkt echter dat de tariefverhoging geen noemenswaardige veranderingen oplevert voor de concurrentiepositie van Nederland voor belangrijke spoorcorridors – verbindingen met belangrijke gebieden in het achterland. De daadwerkelijke kosten blijven volgens het onderzoek namelijk redelijk gelijk in vergelijking met omringende landen. Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu Wilma Mansveld schrijft in een brief aan de Tweede Kamer over het onderzoek: “De onderzoekers stellen vast dat het verschil in totale kosten voor de gebruiksvergoeding tussen de Nederlandse achterlandverbindingen en de andere achterlandverbindingen in de benchmark, relatief klein zijn. De Nederlandse achterlandverbindingen zijn niet veel goedkoper of duurder. Dit komt omdat bij de meeste achterlandverbindingen een klein gedeelte in Nederland ligt en met name in België en Frankrijk tijd- en plaatsgebonden heffingen worden toegepast.”

De KNV neemt geen genoegen met deze verklaring: “Spoorvervoerders begrijpen de sussende toon van de brief niet. De hogere spoortarieven in Nederland verzwakken hoe dan ook de Nederlandse concurrentiepositie. Willen we dit probleem nu oplossen of niet?”, zegt Ad Toet, directeur van KNV.

Nieuws

Meer nieuws over