Marktlink: Weg met de 5x EBITDA en multiples stelregel

30 juli 2015 Consultancy.nl

De waarde van een onderneming wordt bepaald door de (verwachte) geldstromen in de toekomst, rekening houdend met investeringen, financieringen en dergelijke. Toch wordt bij M&A trajecten nog heel veel met multiples gewerkt als vijf keer EBITDA of 1,1 keer de omzet voor accountantskantoren. Dit is niet meer van deze tijd, aldus Ronald van der Graaf, manager bij Marktlink Fusies & Overnames.

We leven in een economisch tijdperk waarin de snelheid van verandering, gestuwd door technologische ontwikkeling en de digitalisering, snel toeneemt. De levenscycli van producten, diensten, verdienmodellen en zelfs complete organisaties wordt steeds korter. Charles Darwin stelde reeds: “Het is niet de sterkste van een soort die overleeft, ook niet de intelligentste. Wel degene die zich het beste aan veranderingen kan aanpassen.” Verandering is dus van alle tijden. Nieuw is de snelheid van veranderen, de impact hiervan en de moeite die gevestigde bedrijven hebben om dit bij te houden.

Bestuurders moeten vooruit kijken

Hierdoor blijken met name start-ups in staat om markten compleet op zijn kop te zetten, waardoor continuïteit en winstgevendheid van zelfs grote gevestigde ondernemingen ineens niet meer zo zeker is. Een goed voorbeeld is Nokia. Iedereen had 10 jaar geleden een mobiele telefoon van dit Zweedse merk met het idee nooit meer te veranderen. Nokia zat in een te luie stoel en ging bijna ten onder, omdat men niet anticipeerde op de opkomst van de smartphone. Ondernemers en bestuurders moeten echt vijf of tien jaar vooruit kijken hoe de wereld er dan uitziet en nadenken op welke wijze je op veranderingen kan inspelen. Doet men dat niet, dan betekent dat vroeg of laat het einde van de onderneming. 

Nieuwkomers
Anno 2015 zetten nieuwe technologieën en internet bestaande verdienmodellen volledig op z’n kop. Geen bedrijfstak blijft bespaard. Bedrijven zoals Apple, Spotify, Uber, Airbnb, Bol.com en Zalando bezorgen menig ondernemer hoofdpijn. Maar ook zij worden op hun beurt weer bedreigd. Zo moeten online retailers zich schrap zetten voor de komst van bijvoorbeeld het Chinese AliExpress (Alibaba).

Het wel of niet doorgaan van een deal / bedrijfsovername is steeds meer afhankelijk van de toekomstbestendigheid van het businessmodel. Het gerealiseerde resultaat is slechts één van de vele aspecten die van invloed zijn op de verkooptransactie van een onderneming.

UBER

In veel markten hebben afgelopen jaren fundamentele veranderingen plaatsgevonden. Klanten zijn veel kritischer geworden en komen niet meer automatisch terug vanwege de relatie. Producten en diensten raken veel eerder aan het einde van hun levenscyclus en er is dus veel meer innovatie en vernieuwing nodig. Voor ondernemers die al 10 tot 15 jaar lang elke dag hetzelfde hebben gedaan is dat vaak heel lastig te veranderen. Deze ondernemers zitten vaak vast in oude patronen, die niet gemakkelijk te doorbreken zijn. Een opvolger of een innovatieve ondernemer met een toekomstvisie kan hierin vaak verandering brengen en nieuwe groei realiseren. Hierdoor kijken deze ondernemers vaak ook heel anders tegen de waardering van een bedrijf aan. Door een strategische overname kunnen zij vaak in een keer een fors stap zetten: een stap die door autonome groei vaak veel langer zou duren.

Zware jaren
Voor veel ondernemers zijn de afgelopen crisisjaren zwaar geweest. Omzet op peil trachten te houden, achter debiteuren aanzitten voor de centen, lastige gesprekken met de bank soms ook nog reorganiseren. Regelmatig zelfs met gedwongen ontslagen tot het gevolg. Over stoppen en de onderneming verkopen denken ondernemers dan vaak logischerwijs (nog) niet na; zij zijn te druk met de business of denken dat het niet de juiste tijd is om te verkopen. Voor verkoop moet je immers kunnen terugkijken op een paar mooie jaarrekeningen, want dat bepaalt de verkoopprijs toch?

Fusies en Overnames - Weg met 5x EBITDA

Markt trekt aan
Waar vaak ook volledig aan voorbij wordt gegaan, is het aspect van vraag en aanbod. Ook in de M&A-markt wordt de prijs mede bepaald door het aantal kopers en verkopers en met name de kwaliteit van beide partijen. De economie trekt weer aan en, ondanks dat het herstel langzaam gaat, is er duidelijk weer meer vertrouwen in de toekomst. Zeker in het MKB ligt deze markt nooit stil; altijd zijn er ondernemers die vanwege leeftijd en persoonlijke omstandigheden (willen) stoppen en zijn er opvolgers om het bedrijf over te nemen. Strategische overnames om te groeien zijn wel meer conjunctuurgevoelig en zagen we de afgelopen zes jaar dan ook minder.

Daarnaast zien we een steeds grotere groep ondernemers, die na 10 of 15 jaar de kar getrokken te hebben toe zijn aan een nieuwe uitdaging. Niet alleen de levenscyclus van een onderneming wordt korter, ook die van een ondernemer en steeds meer ondernemers runnen achtereenvolgens meerdere ondernemingen. Het zijn de 40-ers die de komende jaren de verkoopmarkt gaan domineren.

Er staan op dit moment zeker bedrijven te koop, maar het aanbod van ‘mooie' bedrijven is (nog) schaars. Hierbij gaat het dan met name om bedrijven die een kansrijk business model hebben voor de toekomst. Bedrijven waar groei mogelijk is en de risico’s goed gemanaged kunnen worden. De markt is in beweging, maar mooie kansen zijn dun gezaaid en vergen een nauwkeurig matchingproces.

Ronald van der Graaf - Marktlink

De perfecte match
Voor beide partijen, zowel voor de koper als voor de verkoper, zijn er op dit moment zeer goede kansen, mits jezelf de lead neemt en actie onderneemt. Er zijn meer dan voldoende goede en serieuze kopers als ook kapitaal aanwezig en latent zijn er zeer zeker meer dan voldoende ondernemers die zouden willen verkopen en hun onderneming (geleidelijk) zouden willen overdragen. Je alleen richten op de ondernemingen die te koop staan of kopers die actief op zoek zijn, maakt de kans op een ideale combinatie en daarmee een voor beide partijen ideale deal echter erg klein. De ideale deal komt niet zomaar aanwaaien.

Een goede analyse over wat de blijvende toegevoegde waarde is van het product of dienst van de onderneming en wat er voor nodig is om dit te (blijven) realiseren, vertaalt zich vervolgens in een toekomstbestendig businessmodel en daarmee in een hogere waarde van de onderneming. Door van hieruit actief op zoek te gaan naar de ideale (ver)koper kan je de perfecte match creëren die voor beide partijen de beste deal oplevert. Als adviseur zit je dan ontspannen aan de onderhandelingstafel.

Nieuws